Hemoroidy - przyczyny, objawy i leczenie

Spis treści

Co to hemoroidy? 

Objawy hemoroidów - jak je rozpoznać? 

Jakie są przyczyny powstawania hemoroidów?

Diagnostyka - kiedy i do jakiego lekarza się udać? 

Leczenie hemoroidów - jakie leki zastosować? 

Domowe sposoby na hemoroidy 

Źródła

Co to hemoroidy? 

Hemoroidy (guzki krwawnicze) to struktury położone wewnątrz odbytu, które pomagają utrzymać jego szczelność, czyli zapobiegają mimowolnej defekacji i wydostawaniu się gazów, np. podczas kaszlu lub śmiechu. W przypadku, gdy dojdzie do rozszerzenia i rozciągnięcia tworzących je naczyń krwionośnych, mogą wystąpić objawy, takie jak m.in. krwawienie z odbytu, świąd i ból. Wyróżnia się: 

• hemoroidy wewnętrzne - niewidoczne, rzadko są wyczuwalne i zwykle nie powodują dyskomfortu,

• hemoroidy zewnętrzne - widoczne jako sinawe guzki w okolicy odbytu. 

Hemoroidy są częstym problemem, który dotyka nawet ok. 11% osób, najczęściej między 45. a 65. rokiem życia.

Przeczytaj: Hemoroidy - wstydliwy i częsty problem

Objawy hemoroidów - jak je rozpoznać? 

• krwawienie po oddaniu stolca (jasnoczerwone plamy krwi widoczne na papierze toaletowym lub w muszli klozetowej),

• ból i pieczenie odbytu, 

• świąd odbytu,

• guzek wiszący na zewnątrz odbytu po oddawaniu stolca,

• wydalanie śluzu ze stolcem,

• uczucie niepełnego wypróżnienia. 

Jakie są przyczyny powstawania hemoroidów?

• przewlekłe zaparcia lub biegunki,

• nadwaga lub otyłość,

• podeszły wiek,

• ciąża i okres okołoporodowy,

• spożywanie niewystarczającej ilości płynów (powinno się spożywać min. 1,5-2 litry wody dziennie),

• dieta uboga w błonnik,

• siedzący tryb życia.

Diagnostyka - kiedy i do jakiego lekarza się udać? 

Jeśli objawy hemoroidów dają się we znaki przez dłuższy czas i są uciążliwe lub jeśli zaobserwowałeś brunatne krwawienie z odbytu, doskwierają Ci silne bóle brzucha, bądź hemoroidy wypadają z odbytu, to należy zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu lub bezpośrednio do specjalisty - lekarza proktologa. Lekarz zazwyczaj szybko diagnozuje hemoroidy za pomocą badania per rectum. Jedynie w niektórych przypadkach konieczne jest przeprowadzenie rektoskopii (badanie endoskopowe odbytnicy) lub kolonoskopii (wprowadzenie przez odbyt specjalnego wziernika zakończonego kamerą).

W aptekach dostępne są domowe testy na krew utajoną w kale, której obecność może wskazywać na występowanie hemoroidów, a także innych schorzeń jelita, takich jak rak jelita grubego, wrzodziejące zapalenie jelita grubego, polipy jelita grubego czy stan zapalny żołądka i dwunastnicy. Więcej o testach na krew utajoną w kale można przeczytać w artykule: Domowy test na krew utajoną w kale - kiedy i jak wykonać test FOB?

Leczenie hemoroidów - jakie leki zastosować? 

Preparaty na hemoroidy bez recepty 

W walce z hemoroidami skuteczne mogą okazać się doustne preparaty w postaci tabletek, kapsułek lub płynów, zawierające substancje, które wzmacniają ściany naczyń krwionośnych, zmniejszają ich przepuszczalność i zapobiegają obrzękom, takie jak, np.:

• diosmina (np. DIH Max Comfort, Diosminex Max)

• wyciąg z kłącza ruszczyka (np. Cyclo 3 Fort, Maxi3Vena),

• dobesylan wapnia (np. Rostil, Dobenox Forte),

• escyna (np. Aescin, Reparil),

• trokserutyna (np. Venoruton Forte).

Efekty w postaci zmniejszenia świądu, krwawienia oraz wycieku śluzu z odbytu są zwykle odczuwalne po kilku dniach kuracji. 

Dodatkowo miejscowo można stosować maści, kremy i czopki zawierające, np.:

• połączenie substancji o działaniu znieczulającym (lidokaina) oraz przeciwzapalnym i przeciwświądowym (tribenozyd), np. czopki Procto-Glyvenol i krem Procto-Hemolan,

• połączenie substancji o działaniu przeciwzapalnym i przeciwświądowym (np. hydrokortyzon), miejscowo znieczulającej (cynchokaina) i antybiotyku (neomycyna), np. czopki Proktosedon, maść Proktosedon,

• połączenie substancji poprawiającej krążenie (wyciąg z kasztanowca) oraz znieczulającej (lidokaina), np. maść Aesculan lub żel Neo-Aesculan,

• standaryzowaną zawiesinę kultur bakterii Escherichia coli, która łagodzi objawy takie jak świąd, pieczenie i sączenie z okolic odbytu, np. maść Posterisan, czopki Posterisan,

• kompleks składników roślinnych (np. wyciąg z kocanki, wyciąg z ruszczyka, olejek eteryczny z drzewa herbacianego), które tworzą barierę ochronną błony śluzowej odbytu, dzięki czemu hamują stan zapalny oraz zmniejszają ból, pieczenie i swędzenie, np. Aboca NeoFitoroid,

• kwas hialuronowy - tworzy ochronną warstwę na błonie śluzowej odbytu, łagodzi świąd i pieczenie, np. Anusir maść na hemoroidy, Anusir czopki, Proktis-M czopki,

• olej z kurkumy o działaniu przeciwzapalnym oraz wyciąg z kasztanowca działający ściągająco, przeciwzapalnie i wzmacniająco na naczynia krwionośne, np. czopki Procto-Zac Relief,

• kompleks srebra o działaniu antyseptycznym, nawilżający kwas hialuronowy oraz wyciąg z aloesu, który wspomaga naturalny proces gojenia się kanału odbytu i odbytnicy, np. krem Procto-Zac Silver,

• bisabolol i metylosulfonylometan (MSM) o działaniu przeciwzapalnym i przeciwbólowym, np. Procto-Zac żel proktologiczny,

• analog mentolu - memethol o działaniu rozkurczowym na naczynia krwionośne, dzięki czemu zmniejsza obrzęk i ból oraz zaleganie krwi w guzkach krwawniczych, np. Procto-Zac Memethol barrier spray.

Aboca NeoFitoroid	Procto-Zac Silver
Anusir	Proktis-M

Leki na receptę w leczeniu hemoroidów 

Z przepisu lekarza (na receptę) dostępny jest np. lek Posterisan H, w postaci czopków lub maści, zawierający martwe bakterie Escherichia coli, które pobudzają układ odpornościowy organizmu, co ma doprowadzić do uśmierzenia świądu i pieczenia oraz przeciwzapalny hydrokortyzon.

Jeśli hemoroidy są rozległe lub nawracające, konieczny może okazać się zabieg chirurgiczny, np. z wykorzystaniem lasera.

Domowe sposoby na hemoroidy 

Jeśli przyczyną hemoroidów są przewlekłe zaparcia, to w ich leczeniu pomocna może się okazać modyfikacja stylu życia obejmująca m.in.:

• stopniowe zwiększanie ilości błonnika w diecie (25-30 g dziennie) - dobre źródła błonnika to owoce, warzywa, ryż, makaron i chleb pełnoziarnisty, rośliny strączkowe, nasiona, orzechy i owies, przeczytaj: Preparaty z błonnikiem z apteki

• przyjmowanie dużej ilości płynów (min. 1,5-2 litry dziennie),

• ograniczenie spożywania alkoholu oraz ostrych przypraw,

• niezwlekanie z pójściem do toalety w przypadku parcia i ograniczenie czasu spędzonego w toalecie podczas wypróżniania,

• redukcję masy ciała w przypadku nadwagi, przeczytaj: Odchudzanie - co stosować, żeby schudnąć?

• regularną aktywność fizyczną.

Dodatkowo zmiana stylu życia obniża ryzyko nawrotu hemoroidów.

Źródła

https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.4.23.3.

https://www.cochrane.org/CD004322/COLOCA_phlebotonics-for-haemorrhoids

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2244760/