Rumianek pospolity (matricaria chamomilla)

279 produktów zawierających Rumianek pospolity, w tym 1 na receptę.

150 produktów można aktualnie znaleźć w aptekach.

Rumianek pospolity (Matricaria chamomilla) zwany również rumiankiem lekarskim, znany jest przede wszystkim z działania przeciwzapalnego i rozkurczowego. Używany był już w starożytnym Egipcie, Grecji i Rzymie, a w średniowieczu został uznany przez Anglosasów za 1 z 9 świętych ziół. Kwiaty rumianku i zawarte w nich substancje, ze względu na liczne właściwości lecznicze, wchodzą w skład wielu leków, suplementów diety oraz kosmetyków.

Spis treści

Jakie substancje czynne zawiera rumianek?

Jakie właściwości ma rumianek?

Jak można stosować rumianek?

Czy rumianek wchodzi w interakcje z lekami i alkoholem?

Jakie działania niepożądane może wywoływać rumianek?

Czy kobiety w ciąży i karmiące piersią mogą pić rumianek?

Czy dziecku można podawać herbatkę z rumianku?

Źródła

Jakie substancje czynne zawiera rumianek?

Kwiaty rumianku, czyli tak zwane koszyczki, zawierają flawonoidy (m.in. apigeninę, luteolinę, kwercetynę i ich glukozydy), a także kumaryny, kwasy fenolowe i polisacharydy. Z koszyczków rumianku na drodze destylacji z parą wodną pozyskuje się olejek eteryczny o charakterystycznej niebieskiej barwie. Jest on bogaty w bisabolol oraz chamazulen.

Jakie właściwości ma rumianek?

  • przeciwzapalne – bisabolol zawarty w olejku eterycznym z kwiatów rumianku hamuje aktywność czynników prozapalnych, a apigenina wykazuje działanie antyoksydacyjne,

  • spazmolityczne (rozkurczające mięśnie gładkie) – za działanie rozkurczowe odpowiadają głównie zawarte w koszyczkach rumianku flawonoidy, zmniejszają one skurcze wywołane nadmiarem acetylocholiny,

  • przeciwdrobnoustrojowe – zawarty w olejku eterycznym chamazulen wykazuje silne działanie hamujące wzrost bakterii i grzybów,

  • przeciwwrzodowe – wykazano, że apigenina przyśpiesza gojenie wrzodów, natomiast bisabolol zmniejsza ilość pepsyny (enzym proteolityczny wydzielany przez żołądek), która w nadmiarze może powodować uszkodzenie błony śluzowej żołądka,

  • przeciwświądowe – dowiedziono, że przyjmowany doustnie sproszkowany surowiec lub ekstrakt z rumianku może zmniejszać uczucie świądu,

  • uspokajające - apigenina może wiązać receptory kwasu gamma aminomasłowego (GABA), blokując przepływ impulsów pomiędzy komórkami układu nerwowego i tym samym zmniejszając nadmierne pobudzenie,

  • przeciwdepresyjne i przeciwlękowe – wykazano, że spożywanie herbaty z rumianku może łagodzić objawy depresji i lęku,

  • chemoprewencyjne (przeciwnowotworowe) – zawarta w koszyczkach rumianku apigenina może zapobiegać rozwojowi nowotworów, poprzez hamowanie procesów zapalnych, obniżanie poziomu wolnych rodników oraz wstrzymywanie podziałów komórkowych,

  • przeciwcukrzycowe – wykazano, że herbata z rumianku wykazuje korzystny wpływ na regulację poziomu cukru we krwi u pacjentów z cukrzycą typu 2, w związku z czym może być potencjalnie stosowana w obniżaniu poposiłkowego poziomu glukozy,

  • przeciwbiegunkowe – jest efektem spazmolitycznego działania flawonoidów zawartych w koszyczkach rumianku na jelita,

  • przeciwwymiotne – wykazano skuteczność herbaty z rumianku w łagodzeniu nudności, szczególnie związanych z ciążą,

  • łagodzące objawy zespołu napięcia przedmiesiączkowego (PMS) – zawarte w koszyczkach rumianku składniki działają przeciwzapalnie, rozkurczowo oraz uspokajająco, co przyczynia się do łagodzenia objawów PMS.

Jak można stosować rumianek?

  • herbata do picia – przygotowuje się zaparzając suszone główki kwiatów rumianku, spożywanie herbaty z rumianku pomaga złagodzić wzdęcia, kolkę, nudności, stany skurczowe żołądka i jelit, a także wspomaga leczenie wrzodów żołądka; dodatkowo herbatka rumiankowa pomaga się wyciszyć i ułatwia zasypianie, a spożyta po posiłku wspomaga regulację poziomu glukozy we krwi,

  • maść, krem, żel – w aptece można zakupić gotowe preparaty z wyciągiem lub olejkiem z rumianku, które stosuje się m.in. na stany zapalne skóry (np. atopowe zapalenie skóry, egzemę, rumień) oraz błon śluzowych jamy ustnej (np. afty, ząbkowanie), ale także do codziennej pielęgnacji cery,

  • płukanka do jamy ustnej i gardła - napar z kwiatów rumianku można zastosować również do płukania jamy ustnej i gardła podczas infekcji,

  • olejek rumiankowy – może być stosowany zewnętrznie do masażu, m.in. w łagodzeniu objawów choroby zwyrodnieniowej stawów,

  • płukanka na włosy – spłukanie włosów po myciu naparem z koszyczków rumianku odżywia włosy i nadaje im złocistych refleksów,

  • nasiadówka – przygotowuje się odwar z koszyczków rumianku, w tym celu należy zalać surowiec zimną wodą i gotować przez ok. 15 minut w temperaturze do 90°C; nasiadówki z rumianku działają przeciwzapalnie, przeciwświądowo i antyseptycznie, dlatego stosuje się je w leczeniu hemoroidów oraz zapalenia pęcherza moczowego, odbytu i narządów płciowych,

  • sproszkowane koszyczki rumianku - można nakładać na trudno gojące się rany i zmiany skórne.

Czy rumianek wchodzi w interakcje z lekami i alkoholem?

Wykazano, że przyjmowanie równocześnie warfaryny (lek przeciwzakrzepowy) i rumianku może zwiększać ryzyko krwotoku. Ma to związek z hamowaniem aktywności izoenzymu CYP2C9, który odpowiada za metabolizm warfaryny przez substancje zawarte w rumianku, co skutkuje nasileniem działania rozrzedzającego krew.

Ekstrakt z rumianku wykazuje właściwości podobne do tzw. selektywnych modulatorów receptora estrogennego, w związku z czym w przypadku spożycia dużych ilości rumianku i jego przetworów możliwa jest interakcja z hormonalną terapią zastępczą (HTZ) oraz środkami antykoncepcyjnymi. Polega ona na współzawodniczeniu o receptory estrogenowe substancji zawartych w ekstrakcie z rumianku z hormonami zawartymi w HTZ i antykoncepcji.

Ze względu na łagodne działanie uspokajające, rumianek może nasilać działanie uspokajające i usypiające opioidowych leków przeciwbólowych i benzodiazepin, a także alkoholu.

Jakie działania niepożądane może wywoływać rumianek?

Pomimo, że rumianek jest uznawany za bezpieczną roślinę, bardzo rzadko może powodować wystąpienie alergii, szczególnie u osób uczulonych na inne rośliny z rodziny astrowatych (Asteraceae), np. bylica, arnika, nagietek czy stokrotka, ponieważ ich pyłki są silnie alergizujące. Uczulenie może objawiać się zarówno po stosowaniu doustnym, jak i zewnętrznym i powodować wystąpienie objawów, takich jak kontaktowe zapalenie skóry, pokrzywka, obrzęk oraz alergiczne zapalenie spojówek. Z tego względu nie zaleca się stosowania rumianku w postaci okładów lub kompresu na oczy (np. w celu łagodzenia zapalenia spojówek). Co więcej takie okłady „na mokro” stwarzają środowisko sprzyjające rozwojowi drobnoustrojów i mogą prowadzić do rozwoju zakażenia.

Czy kobiety w ciąży i karmiące piersią mogą pić rumianek?

Rumianek należy do ziół, które mogą być bezpiecznie stosowane podczas ciąży i karmienia piersią. Co więcej, jest on polecany w łagodzeniu nudności i wymiotów w ciąży, natomiast po porodzie wspomagająco w leczeniu stanów obniżenia nastroju (baby blues), depresji oraz problemów ze snem.

Czy dziecku można podawać herbatkę z rumianku?

Rumianek można stosować u niemowląt już od 2 tygodnia życia. Rekomendowane jest podawanie do 150 ml naparu maksymalnie 3 razy dziennie. Wykazano, że rumianek może skutecznie łagodzić kolkę niemowlęcą oraz biegunkę.

Źródła:

  • Grys A, Kania M, Baraniak J. Rumianek–pospolita roślina zielarska o różnorodnych właściwościach biologicznych i leczniczych. Postępy fitoterapii 2014, 2, 90-93.

  • Miraj S, Alesaeidi S. A systematic review study of therapeutic effects of Matricaria recuitta chamomile (chamomile). Electron Physician. 2016 Sep 20;8(9):3024-3031

  • Singh O, Khanam Z, Misra N, Srivastava MK. Chamomile (Matricaria chamomilla L.): An overview. Pharmacogn Rev. 2011 Jan;5(9):82-95

  • Vissiennon C, Goos KH, Arnhold J, Nieber K. Mechanisms on spasmolytic and anti- inflammatory effects of a herbal medicinal product consisting of myrrh, chamomile flower, and coffee charcoal. Wien Med Wochenschr. 2017 May;167(7 8):169-176

  • Yeung KS, Hernandez M, Mao JJ, Haviland I, Gubili J. Herbal medicine for depression and anxiety: A systematic review with assessment of potential psycho-oncologic relevance. Phytother Res. 2018 May;32(5):865-891

  • Srivastava JK, Shankar E, Gupta S. Chamomile: A herbal medicine of the past with bright future. Mol Med Rep. 2010 Nov 1;3(6):895-901

Dokładamy wszelkich starań, aby nasz artykuł jak najlepiej oddawał dostępne informacje, ale nie można go traktować jako konsultacji farmaceutycznej. Przed zażyciem leku należy przeczytać ulotkę, a w przypadku pytań skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą. Wszystkie podane w artykule nazwy produktów oraz zdjęcia są przykładowe i nie stanowią żadnej formy reklamy. Wszystkie prawa autorskie do artykułu są zastrzeżone przez GdziePoLek sp. z o.o.

2

Urosept

drażetki, 60 tabletek drażowanych

w 99% aptek

od 17,99 zł

Zielnik Apteczny rumianek fix

koszyczki, 30 torebek 1,5 grama

w 76% aptek

od 6,43 zł

Hemorol

czopki, 12 czopków

w 96% aptek

od 19,99 zł

Dentinox N

żel, 10 gramów

w 96% aptek

od 17,58 zł

Iberogast

płyn, 20 mililitrów

w 94% aptek

od 27,98 zł

Gastrolit

proszek (do wytworzenia płynu), 14 torebek 4,15 grama

w 88% aptek

od 17,99 zł

Anaketon

krople, 30 mililitrów

w 87% aptek

od 22,76 zł

Lacrimal Natura

krople do oczu, 10 mililitrów

w 87% aptek

od 13,19 zł

Cepan

krem, 35 gramów

w 92% aptek

od 17,31 zł

Iberogast

płyn, 50 mililitrów

w 77% aptek

od 49,90 zł

ZzzQuil Natura Melatonina

pastylki/lamelki/żelki, 30 żelków

w 78% aptek

od 29,99 zł

Panawit Uspokojenie

kapsułki, 30 kapsułek

w 12% aptek

od 23,99 zł

Zuma Świetlik Plus

krople do oczu, 10 mililitrów

w 50% aptek

od 7,30 zł

ZzzQuil Natura Melatonina

pastylki/lamelki/żelki, 60 żelków

w 62% aptek

od 19,90 zł

Gardimax Herball

pastylki/lamelki/żelki, 24 pastylki

w 32% aptek

od 5,00 zł

Azulan

płyn, 100 mililitrów

w 78% aptek

od 9,99 zł

Multi Gastro Krople na trawienie

krople, 30 mililitrów

w 65% aptek

od 13,99 zł

Gastrosan Fix Mieszanki Apteczne

zioła, 20 torebek 2 gramy

w 39% aptek

od 6,99 zł

Melissed

syrop, 125 gramów

w 73% aptek

od 8,99 zł

Bobodent

żel, 10 gramów

w 75% aptek

od 12,99 zł

Uroplus

tabletki, 60 tabletek

w 24% aptek

od 29,99 zł

Apteo Rumianek

koszyczki, 30 torebek 1,5 grama

w 14% aptek

od 4,49 zł

Zuma Świetlik Plus

krople do oczu, 20 mililitrów = 2 x 10 mililitrów

w 37% aptek

od 6,74 zł

Panawit Żel pielęgnacyjny Arnikowy Plus

żel, 75 mililitrów

w 12% aptek

od 19,99 zł

Aromactiv Baby

żel, 20 gramów

w 73% aptek

od 10,67 zł

Urosept

drażetki, 30 tabletek drażowanych

w 37% aptek

od 11,99 zł

Bonatium Rumianek Herbatka ziołowa

zioła, 30 sztuk

w 13% aptek

od 2,50 zł

Cholesol

płyn, 100 gramów

w 59% aptek

od 13,50 zł

Aboca Colilen IBS

kapsułki, 60 kapsułek

w 38% aptek

od 46,99 zł

Lipomal Multi 6+

płyn, 120 mililitrów

w 59% aptek

od 17,99 zł

Travisto Fix

zioła, 20 torebek 1,5 grama

w 37% aptek

od 5,99 zł

ZzzQuil Natura Melatonina o smaku mango i banana

pastylki/lamelki/żelki, 30 żelków

w 52% aptek

od 28,90 zł

Nurodent Żel na ząbkowanie

żel, 15 mililitrów

w 50% aptek

od 25,95 zł

Balsam Jerozolimski na gardło

pastylki/lamelki/żelki, 16 pastylek

w 27% aptek

od 11,43 zł

Thonsilan

płyn, 120 mililitrów

w 39% aptek

od 20,90 zł

Koszyczek Rumianku Flos

koszyczki, 50 gramów

w 18% aptek

od 6,49 zł

Modus Sen Plus

tabletki, 30 tabletek

w 14% aptek

od 5,99 zł

Blistex Classic

pomadka, 4,25 grama

w 37% aptek

od 7,75 zł

Aboca Lenodiar Pediatric

proszek (do wytworzenia zawiesiny), 12 saszetek

w 37% aptek

od 28,80 zł

Rodzina Zdrowia Rumianek

koszyczki, 30 torebek 1,5 grama

w 6% aptek

od 4,98 zł

Balsam Jerozolimski na gardło bez cukru

pastylki/lamelki/żelki, 16 pastylek

w 17% aptek

od 11,71 zł

Doppelherz Med na drażliwe jelita IBS

tabletki, 30 tabletek

w 40% aptek

od 16,99 zł

Zielnik Apteczny koszyczek rumianku

koszyczki, 50 gramów

w 19% aptek

od 4,99 zł

Mieszanki Apteczne Nervosan Fix

zioła, 20 torebek 2 gramy

w 21% aptek

od 7,04 zł

od 13,99 zł

Tulleo dla dzieci

płyn, 100 mililitrów

w 39% aptek

od 15,99 zł

Mieszanki Apteczne Vagosan

zioła, 100 gramów

w 31% aptek

od 3,99 zł

Thonsilan

płyn, 200 mililitrów

w 16% aptek

od 25,99 zł

2