Szczepionki na COVID-19

Wraz z pojawieniem się na rynku pierwszej szczepionki na koronawirusa SARS-CoV-2 ruszył Narodowy Program Szczepień. Szczepienia będą przebiegały w kilku etapach, zaczynając od medyków, poprzez osoby starsze, aż po resztę populacji. Zainteresowani mogą zaszczepić się przeciwko COVID-19 w wyznaczonych do tego placówkach. Do dyspozycji będzie 5 różnych szczepionek. Podajemy, które z nich są już dostępne w Polsce, czym się różnią i kto może się zaszczepić!

Jakie szczepionki na koronawirusa są dostępne?

W walce z SARS-CoV-2 do dyspozycji mamy szczepionki genetyczne, te o których już wiemy oparte są na dwóch platformach technologicznych:

Szczepionki mRNA - oparte na matrycowym RNA

  • są to tzw. szczepionki mRNA,
  • zawierają krótki fragment tzw. informacyjnego RNA (mRNA), który koduje jedno wybrane białko wirusowe,
  • technologia ta, choć znana od ponad 30 lat, została wykorzystana po raz pierwszy do stworzenia szczepionek przeciw COVID-19, 
  • cząsteczka mRNA znajdująca się w szczepionce zawiera informacje na temat białka "spike", które znajduje się na powierzchni SARS-CoV-2, którego wirus potrzebuje, aby dostać się do komórek organizmu; w momencie otrzymania szczepionki, niektóre komórki organizmu odczytują instrukcję mRNA i tymczasowo wytwarzają białko "spike". Układ odpornościowy zaszczepionej osoby rozpoznaje wtedy to białko jako obce i produkuje przeciwciała oraz aktywuje limfocyty T, które mają za zadanie zwalczyć wirusa; przy kontakcie z wirusem SARS-CoV-2 ze środowiska, układ odpornościowy rozpozna go i będzie gotowy do obrony organizmu,
  • szczepionka nie posiada fragmentów wirusa, dlatego nie ma możliwości zakażenia się COVID-19 poprzez szczepienie,
  • mają skuteczność na poziomie 94,4-95%,
  • mRNA zostaje eliminowane z organizmu na krótko po podaniu szczepionki,
  • na ten moment nie wiadomo, jak długo po zaszczepieniu utrzymuje się odporność.

Szczepionki wektorowe - oparte na wektorach adenowirusowych

  • tak jak w przypadku szczepionek genetycznych, ich podanie ma na celu wytworzenie przeciwciał potrzebnych do obrony przeciwko patogenowi,
  • stosowanie wektorów adenowirusowych jest technologią znaną i stosowaną od wielu lat, m.in. w terapii genowej, przeciwnowotworowej oraz w szczepionkach,
  • różnica ze szczepionką mRNA polega na sposobie, w jaki białko S ("spike") trafia do organizmu,
  • do dostarczenia kodu genetycznego białka S, używany jest szympansi adenowirus, który nie powoduje choroby u człowieka, nie replikuje, nie namnaża się, ale jest środkiem transportu dla tego kodu genetycznego i umożliwia przedostanie się do komórki,
  • wektor wirusowy działa jak system dostarczania, zapewniając środek do zaatakowania komórki i wstawienia kodu antygenów innego wirusa (patogenu, przeciwko któremu próbujesz się zaszczepić),
  • ponieważ naturalny cykl replikacyjny adenowirusów jest pozachromosomalny, kwas DNA jest wprowadzany do jądra komórkowego, ale nie jest trwale włączany do genomu gospodarza,
  • tak jak w szczepionkach genetycznych, podanie szczepionki nie powoduje zakażenia COVID-19,
  • mają skuteczność na poziomie 70-90%.

Jaką szczepionką można się teraz zaszczepić w Polsce?

Comirnaty

  • szczepionka może być stosowana u osób w wieku 16 lat i starszych,
  • lek podaje się w dwóch dawkach w odstępie 21-dniowym,
  • jest to szczepionka mRNA,
  • z uwagi na brak niezbędnych badań, lek nie powinien być podawany kobietom w ciąży i karmiącym,
  • planowanie ciąży należy odłożyć na 2 miesiące od podania drugiej dawki leku,
  • przeciwwskazaniem do podania szczepionki jest nadwrażliwość na którykolwiek ze składników preparatu,
  • szczepionka przeszła trzy fazy badań klinicznych i otrzymała rejestrację w UE,
  • do Polski ma trafić łącznie 16,74 mln dawek leku.

COVID-19 Vaccine Moderna

  • szczepionka przeznaczona jest dla osób w wieku 18 lat i starszych,
  • należy przyjąć dwie dawki leku, odstęp miedzy kolejnymi dawkami szczepionki powinien być nie mniejszy niż 28 dni,
  • jest to szczepionka mRNA,
  • z uwagi na brak badań, lek nie powinien być stosowany u kobiet w ciąży i karmiących,
  • kobiety planujące ciąże powinny poradzić się lekarza przed przyjęciem szczepionki,
  • przeciwwskazaniem do podania szczepionki jest nadwrażliwość na którykolwiek ze składników leku (ze szczególnym uwzględnieniem PGE lub uczulenia na polisorbaty),
  • szczepionka przeszła trzy fazy badań klinicznych i otrzymała rejestrację w UE,
  • do Polski ma trafić łącznie 6,69 mln dawek leku.

COVID-19 Vaccine AstraZeneca

  • pierwsza dostępna w Polsce szczepionka wektorowa,
  • zgodnie z Kartą Charakterystyki Produktu - przeznaczona dla osób w wieku 18 lat i starszych, 
  • obecnie dostępne dane z badań klinicznych nie pozwalają na oszacowanie skuteczności szczepionki u osób w wieku powyżej 55 lat, w Polsce lek podawany jest pacjentom między 18 a 65 rokiem życia
  • podanie szczepionki w okresie ciąży można rozważyć jedynie, jeśli potencjalne korzyści przewyższają jakiekolwiek potencjalne ryzyko dla matki i płodu, na ten moment nie wiadomo czy lek przenika do mleka matki,
  • szczepionkę podaje się w dwóch dawkach po 0,5 ml, drugą dawkę należy podać między 4 a 12 tygodniem (od 28 do 84 dni) od przyjęcia pierwszej dawki, w Polsce rekomendowany odstęp między dawkami to 28 dni,
  • szczepionka przeszła trzy fazy badań klinicznych i otrzymała rejestrację w UE,
  • do Polski ma trafić 16 mln dawek szczepionki.

Jakie szczepionki mają być jeszcze dostępne w Polsce?

Zgodnie z aktualnymi zapewnieniami rządu, w Polsce ma być dostępna jeszcze jedna szczepionka mRNA - niemiecki CureVac. Jak dotąd lek jest w II fazie badań klinicznych, które mają zakończyć się w marcu. Docelowo do Polski ma trafić ok. 5,65 mln dawek leku.

Niebawem spodziewamy się także dostaw drugiej szczepionki wektorowej, lek wyprodukowany jest przez amerykańską firmę Johnson&Johnson. Do Polski ma trafić łącznie ok. 17 mln dawek szczepionki zza oceanu.

O tym, jak zaszczepić się przeciwko COVID-19 piszemy - tutaj.

Produkt na receptę

Comirnaty szczepionka na COVID-19 mRNA Pfizer/BioNTech iniekcja

Comirnaty to szczepionka przeciwko COVID-19 u osób wieku powyżej 16 roku życia. Comirnaty zawiera cząsteczkę zwaną informacyjnym RNA (mRNA) z instrukcjami wytwarzania białka SARS-CoV-2. Szczepionka nie zawiera samego koronawirusa i nie może wywoływać choroby COVID-19.

Brak opakowań dostępnych w aptekach.

Produkt na receptę

COVID-19 Vaccine AstraZeneca szczepionka na COVID-19 wektorowa iniekcja

COVID-19 Vaccine AstraZeneca to szczepionka wektorowa przeciwko COVID-19. Lek wskazany jest do czynnego uodparniania osób w wieku 18 lat i starszych w celu zapobiegania chorobie COVID-19 wywołanej przez wirusa SARS-CoV-2.

Brak opakowań dostępnych w aptekach.

Produkt na receptę

COVID-19 Vaccine Moderna szczepionka na COVID-19 mRNA iniekcja

COVID-19 Vaccine Moderna to szczepionka na koronawirusa zawierająca cząsteczkę zwaną informacyjnym RNA (mRNA) z instrukcjami wytwarzania białka SARS-CoV-2. Szczepionka wskazana jest do czynnego uodparniania osób w wieku 18 lat i starszych celem zapobiegania chorobie COVID-19 wywoływanej przez wirusa SARS-CoV-2.

Brak opakowań dostępnych w aptekach.


redaktor: Agnieszka Soroko, mgr farm.
ostatnia zmiana: 12.02.2021 19:18:50

Dokładamy wszelkich starań, aby nasz artykuł jak najlepiej oddawał dostępne informacje, ale nie można go traktować jako konsultacji farmaceutycznej. Przed zażyciem leku należy przeczytać ulotkę, a w przypadku pytań skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą. Wszystkie podane w artykule nazwy produktów są przykładowe i nie stanowią żadnej formy reklamy. Wszystkie prawa autorskie do artykułu są zastrzeżone przez GdziePoLek sp. z o. o.

Skonsultuj się z lekarzem on-line

Potrzebujesz recepty? Odczuwasz niepokojące objawy? Teraz możesz odbyć konsultację z lekarzem nie wychodząc z domu.

Umów telekonsultację

Najnowsze pytania

Czy mogę być zaszczepiona szczepionką Moderny, jeśli przyjmuję Xarelto?
Biorę xalerto 20 mg,czy mogę byc zaszczepiona szczepionką Moderny
odpowiada Katarzyna Domagała

Czy u Niemców dostanę szczepionkę na Covid-19 firmy Moderna?
Czy u Niemców dostanę szczepionkę na Covid-19 firmy Moderna?
odpowiada Olga Sierpniowska

Czy w jakiejkolwiek aptece dostanę szczepionkę na Covid 19 firmy Moderna?
Czy w jakiejkolwiek aptece dostanę szczepionkę na Covid 19 firmy MODERNA?
odpowiada Olga Sierpniowska

Czy mogę kupić szczepionkę COVID-19?
Czy mogę kupić szczepionkę przeciw covid 19? Mam też listę leków na ciśnienie (recepta) , witaminy itp. Z wyrazami szacunku, Maria A
odpowiada Katarzyna Domagała

Czy mogę zaszczepić się przeciwko Covid-19, jeżeli stosuję lek Vessel Due F?
Czy biorąc Vessel Due F mogę zaszczepić się przeciw Covid-19 ?
odpowiada Ewa Pilch

Czy mogę się zaszczepić przeciwko COVID-19, jeśli 10 dni temu przyjąłem dożylnie Dexaven 8 mg?
Dexaven 8mg podano mi dozylnie 10 dni temu. Czy jutro mogę się szczepić na covid?
odpowiada Olga Sierpniowska

Na Twoje pytania w temacie szczepionki przeciw covid-19 odpowiadają nasi farmaceuci, lekarze i inni eksperci.

Twój adres IP i wybrana lokalizacja zostaną zapisane. Polityka Prywatności.

Najnowsze artykuły na blogu

Jak zaszczepić się na COVID-19? Do Polski lada chwila mają zacząć docierać pierwsze szczepionki na COVID-19. Kiedy i gdzie będzie można się zaszczepić? Czy jest to bezpieczne?

Koronawirus - kiedy będzie lek i szczepionka? Mimo że choroba wywoływana przez koronawirusa SARS-CoV-2 (2019-nCoV) ma ciężki przebieg tylko u 15-20% zarażonych, a jej śmiertelność wynosi niecałe 3%, w walkę z nią zaangażowanych jest wiele firm farmaceutycznych i ośrodków badawczych, które niestrudzenie pracują nad wynalezieniem skutecznego leku i szczepionki na COVID-19.