Kolka niemowlęca - jak pomóc dziecku?

Twoje maleństwo dręczą ataki płaczu, a Ty nie wiesz jak mu pomóc? Niemożliwy do opanowania krzyk dziecka bardzo niepokoi rodziców i wpływa na jakość życia rodziny. U części maluchów jego przyczyną jest kolka niemowlęca.

Czym jest kolka niemowlęca?

Kolka niemowlęca to napadowa dolegliwość pojawiająca się u najmłodszych dzieci. Jej istotą jest przedłużający się, rozdzierający i niemożliwy do wyciszenia płacz oraz niepokój malucha, pomimo zaspokojenia jego podstawowych potrzeb: karmienia, przewinięcia czy obecności opiekuna.

Jakie są objawy kolki niemowlęcej?

Charakterystycznym objawem kolki jest to, iż pojawia się nagle, zwykle w godzinach popołudniowych lub wieczornych. Malec pręży się i napina, zaciska piąstki, jego buzia robi się czerwona, a brzuszek może być wzdęty i twardy. W pozostałym czasie dziecko ma dobre samopoczucie, jest pogodne i nie przejawia żadnych niepokojących symptomów.

Kolka dotyka nawet co czwartego maluszka. Może pojawić się już około trzeciego tygodnia życia dziecka i utrzymywać się do ukończenia przez nie piątego miesiąca, dlatego mówi się o niej niekiedy jako o „100 dniach płaczu”.

Jak rozpoznać kolkę niemowlęcą?

Nieutulony płacz malucha powinien skłonić rodziców do wizyty u lekarza, który w pierwszej kolejności wykluczy inne, potencjalnie groźne przyczyny. Zaniepokojenie powinny wzbudzić szczególnie takie dodatkowe objawy, jak gorączka, wymioty, zaparcia, biegunka czy nieprawidłowe rozwój fizyczny niemowlęcia.

Jeśli diagnostyka wykluczy choroby, a dziecko rozwija się prawidłowo, w rozpoznaniu kolki niemowlęcej pomocna jest tak zwana „reguła trzech”, która mówi, iż dziecko z kolką płacze przez więcej niż 3 godziny na dobę, przez ponad 3 dni w tygodniu i dłużej niż 3 tygodnie.

Wizyta u lekarza jest także dobrą okazją do omówienia różnych opcji terapeutycznych, ponieważ aby preparat na kolkę był skuteczny, musi być właściwie dobrany, a jego podawanie – nadzorowane, nawet, jeśli jest on dostępny bez recepty. Ważny jest także wiek dziecka, ponieważ nie wszystkie preparaty mogą być stosowane od urodzenia.

Co jest przyczyną kolki niemowlęcej?

Powód, dla którego maluchy cierpią na kolkę nie jest znany. Na jej wystąpienie nie ma wpływu sposób karmienia (naturalne czy sztuczne) czy płeć dziecka. Podejrzewa się jednak kilka przyczyn.

Zaburzenia składu mikroflory jelitowej

Jedną z przyczyn powstawania kolki mogą być zaburzenia dotyczące obecności dobroczynnych bakterii w jelicie małego człowieka. Przeciwdziałać im mają probiotyczne krople z zawartością drobnoustrojów z grupy pałeczek kwasu mlekowego (np. Biogaia Protectis Baby, Floractin Kolki). Niektóre preparaty, oprócz pożytecznych bakterii, zawierają także składniki przeciwwzdęciowe (np. Colinox) lub wyciągi ziołowe, takie jak rumianek czy melisa (np. Humana Benelife Acolic).

Nietolerancje pokarmowe

Dziecko może reagować alergicznie na białka mleka krowiego lub sojowe, występujące w mleku modyfikowanym lub na składniki pokarmowe spożywane przez mamę. U dzieci karmionych sztucznie, w przypadku powiązania kolki z alergią, pomocna może być zmiana na mleko zawierające silnie rozdrobnione białka – tak zwany hydrolizat wysokiego stopnia (np. Nutramigen, Bebilon Pepti). O zmianie i wyborze mleka modyfikowanego tego typu powinien zdecydować pediatra. Natomiast maluchy karmione piersią mogą odnieść korzyść, jeśli mama spróbuje wyłączyć ze swoich posiłków produkty potencjalnie alergizujące: mleczne, orzechy, ryby, pszenicę, soję, cytrusy, czekoladę czy jaja. Stosowanie przez mamę rygorystycznej diety eliminacyjnej może wymagać konsultacji żywieniowej.

Niedojrzałość układu pokarmowego i przejściowe niedobory niektórych enzymów trawiennych

Układ trawienny nie zawsze tuż po urodzeniu jest w pełni gotowy do pracy. W przypadku niemowląt karmionych sztucznie, można rozważyć podawanie mieszanki przeznaczonej dla maluchów z dolegliwościami trawiennymi, takimi jak kolki, wzdęcia i zaparcia (np. Bebilon Comfort ProExepert, Bebiko Extra Care Comfort czy Humana Anticolic). O powodowanie kolek podejrzewa się także niedobór laktazy – enzymu rozkładającego cukier mleczny występujący zarówno w mleku kobiecym, jak i modyfikowanym. W takich przypadkach pomocne mogą być preparaty uzupełniające ten składnik (np. Delicol, Kolzym, Kolaktaza).

Nieprawidłowa technika karmienia

Nieprawidłowa technika karmienia powodująca, że niemowlę wraz z pokarmem połyka powietrze, czego skutkiem jest nadmierne gromadzenie się gazów w jelitach. Kiedyś sądzono, że jest to główna przyczyna kolki, możliwe jednak, że w niektórych przypadkach nagromadzenie powietrza jest nie przyczyną, ale skutkiem płaczu i krzyku dziecka. Gazom jelitowym i wzdęciom przeciwdziałają preparaty z simetykonem (np. BoboGast, Bobotic twist-off, Infacol, Espumisan) czy dimetikonem (np. Esputicon). Substancje te powodują pękanie i rozbijanie pęcherzyków powietrza, co usprawnia ich wydalanie.

Palenie papierosów

Palenie papierosów przez karmiącą mamę usposabia do wystąpienia kolki niemowlęcej. Palenie najlepiej jest rzucić jeszcze przed zajściem w ciążę.

Czynniki psychologiczne

Zauważono związek pomiędzy występowaniem kolek, a emocjami – zarówno tymi przeżywanymi przez samo dziecko, jak i przez jego rodziców. Wydaje się, że na wystąpienie napadów ma wpływ zmęczenie niemowlęcia oraz jego „przebodźcowanie” - nadmiar wrażeń w ciągu dnia. Uważa się także, że negatywne przeżycia – takie jak poczucie winy, zniechęcenie, stres, lęk czy depresja poporodowa – doświadczane przez rodziców, mogą przekładać się na stan emocjonalny niemowlęcia i przyczyniać do występowania kolek. Możliwe, że w niektórych przypadkach wdrożenie rutyny do codziennego harmonogramu, wyciszenie siebie i maleństwa, a w razie ataku - pozostawienie go w spokoju, mają szansę pozytywnie wpłynąć na skrócenie czasu trwania kolki.

Domowe sposoby na kolkę niemowlęcą

  • swaddling (ciasne owijanie)
  • noszenie na rękach, w chuście oraz kołysanie
  • puszczanie uspokajającej muzyki lub dźwięków imitujących „biały szum” (nie może to być hałas i nie należy w żadnym razie wkładać w tym celu do łóżeczka urządzeń elektrycznych)
  • wykonywanie delikatnej gimnastyki - „rowerków” lub kółek ugiętymi nóżkami lub przyciąganie ich do brzuszka dziecka
  • ciepłe okłady (uwaga na ryzyko poparzenia - można zastosować bezpieczny termofor z pestek wiśni lub ogrzaną pieluszkę)
  • masaż (koniecznie zgodnie z ruchem wskazówek zegara, gdyż tak przebiega jelito grube)

Działania te nie mają wprawdzie mocnego poparcia w badaniach naukowych, jednak w wielu indywidualnych przypadkach któraś z powyższych metod okazywała się pomocna. Ponadto dają one poczucie bliskości, troski i nie mają działań ubocznych – można więc wypróbować ich skuteczność. Warto także skorzystać z porady laktacyjnej lub wypróbować specjalne butelki i smoczki antykolkowe.

Czy można podawać zioła na kolkę niemowlęcą?

Do niedawna preparaty na bazie kopru włoskiego były powszechnie zalecane w przypadku dolegliwości przewodu pokarmowego u najmłodszych. Obecnie zaleca się ostrożność i umiar w podawaniu dzieciom herbatki koperkowej (np. Herbatka rumiankowo-koperkowa Fix) ze względu na to, że zawiera ona składniki mogące mieć działanie hormonalne. Stosowanie ziół, tak jak i innych produktów skonsultuj z lekarzem i podawaj je zawsze zgodnie z instrukcją przygotowaną przez producenta.

Kolka niemowlęca – czego nie należy robić?

Płacz dziecka jest wyczerpujący, a niekiedy nawet trudny do wytrzymania. Należy jednak pamiętać, aby w żadnym razie nie stosować żadnych form przemocy wobec niemowlęcia. Brutalne obchodzenie się z dzieckiem, krzyk, uderzanie czy gwałtowne potrząsanie dzieckiem mogą prowadzić do poważnych zaburzeń – urazów głowy, szyi, a nawet mózgu. W skrajnym przypadku może rozwinąć się tzw. zespół dziecka potrząsanego, syndrom grożący niepełnosprawnością, a nawet śmiercią.

W niektórych przypadkach wzdęć pomocny może być kateter rektalny – przyrząd wspomagający odgazowanie dziecka (np. Windi). W żadnym razie natomiast nie należy używać do tego celu termometrów czy innych twardych lub ostrych przedmiotów – może to grozić poważnymi obrażeniami.

Spokojnie, to tylko kolka!

Przede wszystkim warto zwrócić uwagę, że kolka niemowlęca nie jest chorobą, lecz łagodnym – choć niewątpliwie uciążliwym – zaburzeniem. W większości przypadków ustępuje samoistnie bez wpływu na dalszy rozwój i zdrowie dziecka.

Polub nasz profil na Facebooku:


redaktor: Agnieszka Soroko, mgr farm.
ostatnia zmiana: 09.01.2019 18:18:04

Dokładamy wszelkich starań, aby nasz artykuł jak najlepiej oddawał dostępne informacje, ale nie można go traktować jako konsultacji farmaceutycznej. Przed zażyciem leku należy przeczytać ulotkę, a w przypadku pytań skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą. Wszystkie podane w artykule nazwy produktów są przykładowe i nie stanowią żadnej formy reklamy. Wszystkie prawa autorskie do artykułu są zastrzeżone przez GdziePoLek sp. z o.o.

Najnowsze pytania

Jaki jest odpowiednik preparatu Delicol?
Jaki jest odpowiednik tego leku dostosowany dla niemowląt wspomagający w trakcie kolek?
odpowiada Klaudia Błaszczyk

Na Twoje pytania w temacie kolka niemowlęca - jak pomóc dziecku? odpowiadają nasi farmaceuci, lekarze i inni eksperci.

Twój adres IP i wybrana lokalizacja zostaną zapisane. Polityka Prywatności.

Produkty

Poniżej produkty przypisane do tego tematu1.

1 przypisania produktów do tematów dokonuje redakcja, w skład której wchodzą farmaceuci. Producenci nie mają wpływu na skład lub kolejność listy. Jeśli widzisz, że na liście brakuje produktu, skontaktuj się z nami.