Konopie siewne (cannabis sativa)

Spis treści

Czym są konopie siewne?

Co odpowiada za działanie konopi siewnych?

Jakie właściwości mają konopie siewne?

W jakich chorobach stosowane są konopie siewne?

Jakie właściwości posiada olej konopny?

Czym różnią się między sobą konopie dostępne w aptekach?

Jakie działania niepożądane mają konopie siewne?

Jakie są przeciwwskazania do stosowania konopi siewnych?

Czy preparaty z konopi siewnych można stosować w trakcie trwania ciąży?

Czy preparaty z konopi siewnych można stosować podczas karmienia piersią (podczas laktacji)?

Źródła

Czym są konopie siewne?

Konopie siewne to odmiana konopi, która posiada wiele zastosowań. Może być używana w celach kulinarnych jako źródło oleju lub błonnika, do produkcji tekstyliów, a także jako środek leczniczy. Do celów leczniczych pozyskiwane są kwiatostany żeńskie, z których produkowany jest susz konopny. Ponadto w dietetyce i kosmetologii wykorzystywany jest olej konopny.

Konopie siewne są obecne w wielu preparatach aptecznych dostępnych bez recepty. Występują w postaci maści (np. Karpal Akut, Cutis Ł Łuszczyca maść konopna), tabletek (np. MB Active), płynu (np. Oleje Świata olej konopny tłoczony na zimno, Cosma Cannabis Naturalna Odporność), a także dostępnej na receptę marihuany leczniczej (np. Cannabis Flos THC 22% CBD 1%, Cannabis floris extractum normatum THC 5% CBD <1%).

Co odpowiada za działanie konopi siewnych?

W składzie konopi siewnych występuje bardzo wiele substancji czynnych z różnych grup chemicznych. Do najbardziej znanych należą kannabinoidy, do których zaliczamy THC (tetrahydrokannabinol), CBD (kannabidiol), CBC (kwas kannabichromenowy), CBN (kwas kannabinolowy), czy CBG (kwas kannabigerolowy). W przeciwieństwie do konopi indyjskich, konopie siewne posiadają mniejsze ilości THC. Ponadto w roślinie znajdują się terpeny oraz związki fenolowe.

Jakie właściwości mają konopie siewne?

W zależności od stężenia poszczególnych substancji aktywnych konopie siewne mogą wywierać zróżnicowane działanie. Do najważniejszych działań surowca będą zaliczane:

• Właściwości związane z obecnością THC

THC posiada właściwości immunomodulujące, silnie przeciwzapalne, przeciwnowotworowe, przeciwbólowe, zwiotczające mięśnie oraz przeciwskurczowe. Związek ten odpowiada również za działanie psychoaktywne surowca.

• Właściwości związane z obecnością CBD

W badaniach na zwierzętach wykazano, że CBD posiada właściwości przeciwlękowe, zmniejszające nudności, przeciwartretyczne, przeciwpsychotyczne, przeciwzapalne i immunomodulujące. Ponadto działa przeciwgrzybiczo, przeciwbakteryjne oraz zmniejsza działania niepożądane wynikające z zawartości THC w surowcu.

• Właściwości związane z obecnością CBC

CBC posiada właściwości przeciwzapalne, uspokajające, przeciwbólowe, przeciwbakteryjne oraz przeciwgrzybicze.

• Właściwości związane z obecnością terpenów

Terpeny odpowiadają za działanie przeciwnowotworowe, przeciwlękowe, immunostymulujące, przeciwzapalne, przeciwbólowe, wspomagające zdolność zapamiętywania, przeciwbakteryjne oraz przeciwgrzybicze surowca.

• Właściwości związane z obecnością związków fenolowych

Związki fenolowe posiadają właściwości przeciwutleniające.

W jakich chorobach stosowane są konopie siewne?

Konopie siewne wykorzystywane w lecznictwie określane są mianem medycznej marihuany. Substancja ta wykorzystywana jest w terapii przewlekłego bólu związanego np. z chorobą nowotworową, a także bólu neuropatycznego. Ponadto stosowana jest w niwelowaniu nudności i wymiotów związanych z chemioterapią oraz w stanach spastycznych związanych z przebiegiem stwardnienia rozsianego. Lek jest również podawany u pacjentów onkologicznych, cierpiących na AIDS lub zakażonych wirusem HIV w przypadku braku apetytu oraz postępującego wyniszczenia organizmu związanego z chorobą.

Ponadto na rynku dostępne są suplementy diety oraz kosmetyki zawierające olej konopny lub CBD. Posiadają one właściwości pielęgnujące skórę, a także wspierające układ nerwowy i poprawiające odporność.

Jakie właściwości posiada olej konopny?

W oleju konopnym znajdują się niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, takie jak kwas linolowy, kwas α-linolenowy, kwas γ-linolenowy czy kwas stearydynowy. Związki te korzystnie wpływają na funkcjonowanie mózgu, układu nerwowego i odpornościowego, a także kondycję skóry. Dodatkowo zawarte w oleju tokoferole, karotenoidy, sterole i polifenole wykazują działanie przeciwutleniające. Substancja posiada także właściwości przeciwzapalne, przeciwzakrzepowe oraz ochronne na komórki wątroby. Dodatkowo poprawia metabolizm i zmniejsza stężenie cholesterolu we krwi.

Olej konopny nie posiada w swoim składzie substancji o działaniu psychoaktywnym.

Czym różnią się między sobą konopie dostępne w aptekach?

Konopie można podzielić na trzy podgatunki, jednak odmian tych podgatunków jest tak wiele, że trudno je zliczyć. Wciąż powstają nowe mieszanki poszczególnych odmian, o różnych właściwościach i zastosowaniu.

Trzy wiodące podgatunki konopi to Cannabis sativa var. sativa (konopie siewne), Cannabis sativa var. indica (konopie indyjskie) i Cannabis Ruderalis lub jako podgatunek: C. sativa ssp. spontanea Serebr. (konopie dzikie).

Konopie siewne znajdziemy w lekach, suplementach i kosmetykach, indyjskie - w lekach na receptę.

Powszechnie znane są również konopie włókniste, które są „pododmianą” Cannabis sativa (konopi siewnych). W porównaniu z konopiami indyjskimi, konopie włókniste praktycznie nie zawierają THC i mogą być legalnie uprawiane w Polsce. Surowiec pozyskiwany z konopi włóknistych wykorzystywany jest do produkcji kosmetyków oraz suplementów diety zawierających olej konopny lub CBD. W przemyśle są one wykorzystywane w celu pozyskiwania włókna do materiałów tekstylnych.

Jakie działania niepożądane mają konopie siewne?

Działania niepożądane związane ze stosowaniem konopi siewnych związane są głownie z obecnością THC. Podczas ich przyjmowania może pojawić się działanie psychoaktywne, immunosupresyjne oraz stany lękowe. Skutki krótkotrwałego stosowania obejmują również zaburzenia pamięci i funkcji poznawczych, zaburzenia koordynacji ruchowej i psychozę. Długotrwałe stosowanie THC wiąże się ze zwiększonym ryzykiem uzależnienia, upośledzeniem funkcji poznawczych oraz przewlekłej psychozy.

Aby zmniejszyć negatywne działanie THC związek ten powinien być zrównoważony odpowiednim stężeniem CBD w surowcu.

Należy pamiętać, że tego typu działania niepożądane nie wystąpią podczas stosowania produktów z konopi siewnej, w których składzie nie znajduje się THC.

Jakie są przeciwwskazania do stosowania konopi siewnych?

Konopie siewne nie powinny być stosowane przez pacjentów z nadwrażliwością na kannabinoidy, cierpiących na zaburzenia rytmu serca, uzależnienie od alkoholu, leków lub innych substancji psychoaktywnych. Ponadto marihuany medycznej nie powinny stosować osoby poniżej 25 roku życia, a także takie, u których w wywiadzie lub u najbliższej rodziny występuje psychoza, choroba afektywna dwubiegunowa, zaburzenia psychotyczne lub schizofrenia. 

Czy preparaty z konopi siewnych można stosować w trakcie trwania ciąży?

Ze względu na niewystarczającą ilość danych odnośnie bezpieczeństwa stosowania substancji podczas trwania ciąży jej przyjmowanie w tym okresie jest przeciwwskazane.

Czy preparaty z konopi siewnych można stosować podczas karmienia piersią (podczas laktacji)?

Ze względu na niewystarczającą ilość danych odnośnie bezpieczeństwa stosowania substancji podczas karmienia piersią (podczas laktacji) jej przyjmowanie w tym okresie jest przeciwwskazane.

Źródła

• „Cannabis sativa: The Plant of the Thousand and One Molecules” Christelle M. Andre, Jean-Francois Hausman and Gea Guerriero

• „Phytochemistry of Cannabis sativa L.” Mahmoud A. ElSohly, Mohamed M. Radwan, Waseem Gul, Suman Chandra, Ahmed Galal

• „The Cannabis Terpenes” Sarana Rose Sommano, Chuda Chittasupho, Warintorn Ruksiriwanich, Pensak Jantrawut

• https://amara.pl/katalog-produktow/bez-kategorii/cannabis-floris-extractum-normatum-thc-5-cbd/

• https://ncez.pzh.gov.pl/abc-zywienia/olej-konopny-czy-warto-stosowac/