Leki, które zniknęły z aptek: grudzień 2020

Nie przybywa leków deficytowych. Tak wynika z naszej analizy, która w wydaniu grudniowym - podobnie jak w październiku - wskazuje na 18 pozycji, które mogą być krytyczne z punktu widzenia chorych. Bohaterem bieżącej edycji jest lek Viregyt-K stosowany w chorobie Parkinsona, którego jednak zaczęło brakować z powodu epidemii koronawirusa. Pacjenci nadal poszukują szczepionki przeciwko grypie, pomimo sprowadzenia w ramach importu interwencyjnego preparatu VaxiFlu 4. Nasiliły się także problemy pacjentów z chorobami zapalnymi jelit, a na naszą listę trafiły kolejne leki stosowane w tym wskazaniu.

Nasz raport uwzględnia niesezonowe leki na receptę, których dostępność w aptekach spadła co najmniej o połowę i nie mają łatwo dostępnych zamienników. 

Liczba brakujących leków w raportach z ostatnich 18 miesięcy

Porównanie liczby braków leków za ostatnie 18 miesięcy, grudzień 2020

Źródło: GdziePoLek

Liczba takich braków wynosi obecnie 18, co utrzymuje pozytywny trend sprzed dwóch miesięcy.

Viregyt-K: czy amantadyna działa w COVID-19?

Zamieszanie wokół amantadyny wywołał pulmonolog z Przemyśla dr Włodzimierz Bodnar, który publicznie zapewniał, że ma udokumentowane rozliczne przypadki wyleczenia w ciągu 48 godzin z COVID-19 z wykorzystaniem leku Viregyt-K.

Pomimo, że naukowcy i eksperci podkreślali, że nie ma przeprowadzonych w sposób kontrolowany żadnych badań, które pozwalałyby wyciągać takie wnioski, a lek może powodować skutki uboczne, preparat zaczął w ekspresowym tempie znikać z aptek. Pacjenci leczący się neurologicznie zaczęli mieć problemy z zakupem swojego preparatu.

W konsekwencji Ministerstwo Zdrowia zarządziło jego reglamentację. Preparat może być ordynowany i wydawany wyłącznie w przypadku parkinsonizmu, w ograniczonej liczbie opakowań na jednego pacjenta (czytaj więcej: Ograniczenia w sprzedaży leków w aptekach podczas epidemii koronawirusa)

Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji opublikowała 17 listopada 2020 roku przegląd doniesień naukowych dla amantadyny stosowanej w leczeniu COVID-19. Nie dostarcza ono jednak żadnych konkretów: Z uwagi na ograniczoną liczbę dowodów naukowych oraz ich niską wiarygodność, wnioskowanie o skuteczności i profilu bezpieczeństwa amantadyny w leczeniu COVID-19 obarczone jest wysoką niepewnością.

Jak się okazuje, badania nad lekiem są prowadzone także w Polsce. Prof. Konrad Rejdak neurolog z kliniki w Lublinie, otrzymał zgodę komisji bioetycznej na badania kliniczne z wykorzystaniem amantadyny w leczeniu COVID-19 u pacjentów ze współistniejącymi chorobami neurologicznymi. Wstępne wyniki są obiecujące, więc być może skreślenie tego leku jako kandydata do terapii było przedwczesne? Lekarze są zgodni, że tylko odpowiednio zaprojektowane badania mogą dać jednoznaczną odpowiedź.

Aktualna lista braków

Obecna lista braków liczy 18 pozycji. Na liście debiutuje 7 produktów.

Lista brakujących leków na grudzień 2020

Lista GdziePoLek brakujących leków na grudzień 2020

Żródło: GdziePoLek

Nadal bardzo słabo dostępny jest preparat Asmanex Twisthaler. Mamy informację o tymczasowym wstrzymaniu produkcji leku, brak natomiast danych o wznowieniu dostaw na polski rynek.

Najbardziej wyczekiwane leki

Przez ostatnie dwa miesiące największą reprezentację wśród leków wyczekiwanych przez pacjentów miały w dalszym ciągu cztery szczepionki przeciwko grypie.

Leki według liczby osób zapisanych na powiadomienia od 1 października

Źródło: GdziePoLek

Rozpropagowany w mediach Viregyt-K osiągnął drugą pozycję na liście. Pacjenci czekają także na powrót leków stosowanych w chorobach zapalnych jelit Asamax i Salofalk oraz na szczepionkę przeciwko pneumokokom Prevenar 13.

Zainteresowanie pulsoksymetrami i związane z nim trudności z zaopatrzeniem przełożyło się na pojawienie się na liście dwóch produktów tego typu (czytaj więcej: COVID-19: w poszukiwaniu tlenu).

Pacjenci byli także nadal zainteresowani lekami bez recepty takimi jak Kalms (leki roślinny przeznaczony do stosowania w łagodnych objawach napięcia nerwowego i jako środek wspomagający sen) czy Sulfarinol (krople udrażniające do nosa z dodatkiem substancji przeciwbakteryjnej).

Pojawili się także subskrybenci preparatu na odporność BioMarine 1140, zawierającego olej z wątroby rekinów tasmańskich - bogate źródło alkilogliceroli, niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych omega-3 oraz witamin D i A.

Czy można jeszcze kupić szczepionkę przeciwko grypie?

Szczepionkę donosową Fluenz Tetra posiada aktualnie na stanie około 34% aptek zintegrowanych z GdziePoLek. Stosuje się ją u dzieci i młodzieży w wieku od 24 miesięcy do poniżej 18 lat.

Ponadto pod koniec listopada Minister Zdrowia udzielił zgody na czasowe dopuszczenie do obrotu szczepionki przeciw grypie o nazwie handlowej VaxiFlu 4.

Do Polski trafiło 10 tysięcy dawek ze składem aktualnym na ten sezon grypowy, do zastosowania u osób dorosłych oraz dzieci powyżej 6. miesiąca życia. Zainteresowanie pacjentów może jednak studzić jej cena: od 129,99 zł do189,00 zł.

Pojawiły się także sygnały, że ze względu na fakt, iż VaxiFlu 4 jako lek importowany nie figuruje w Rejestrze Produktów Leczniczych, lekarze mają problem z wystawieniem na ten produkt e-recepty. Szczepionkę posiada bardzo niewielka liczba aptek zintegrowanych z GdziePoLek, jednak jak się dowiedzieliśmy nadal istnieje możliwość zamówienia jej w hurtowni.

Pacjenci w wieku 75+ mogą także zainteresować się bezpłatną szczepionką, jaka trafiła do punktów szczepień w przychodniach.

Pogarsza się sytuacja pacjentów z chorobami zapalnymi jelit

Do grudniowej listy dołączył preparat Salofalk 500 mg w tabletkach, kolejny - po preparacie Asamax - lek na choroby zapalne jelit, którego zaczyna brakować w aptekach. Kandydatami były także preparat Salazopyrin EN (sulfasalazyna) 500 mg oraz Salofalk 1 gram w postaci czopków.

Pod koniec października w sprawie tych leków interpelował do ministra zdrowia poseł Piotr Sak. 24 listopada na stronach sejmowych udostępniono odpowiedź sygnowaną przez Macieja Miłkowskiego - podsekretarza stanu w Ministerstwie Zdrowia.

Czytamy w niej, iż: Przeprowadzona w dniu 23 listopada 2020 r. analiza stanów magazynowych zgromadzonych w Zintegrowanym Systemie Monitorowania Obrotu Produktami Leczniczymi wykazała, że powyższe produkty lecznicze zarówno w postaci czopków, jak i tabletek dojelitowych są dostępne na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

Opinii tej wydają się nie podzielać pacjenci, którzy - jak wynika z ich wpisów na forum Zapytaj Farmaceutę - mają realne problemy z dostaniem tych leków.

- Pozdrawiam wszystkich farmaceutów pochylających się nad bezradnym pacjentem. Czy występuje jakiś zamiennik Asamaxu 500 w tabletkach?

- Dlaczego brak w Warszawie Asamaxu, Salofalku i Pentasy? Kiedy będą i w której aptece można będzie kupić?

- Dzień dobry, czy jak przestanę brać Asamax, to moje życie będzie zagrożone?

W przypadku produktów z mesalazyną problematyczna jest kwestia zamienności i możliwości wydania zamiennika. Mesalazyna z produktu Pentasa uwalniana jest z tabletek w sposób ciągły na całej długości jelita, niezależnie od wartości pH. Pentasa działa zatem już od żołądka i dwunastnicy. Salofalk uwalnia substancję w jelicie krętym i grubym, a Asamax - tylko w obrębie jelita grubego.

Nowe produkty na liście

Combigan – przeciwjaskrowe, dwuskładnikowe krople do oczu zawierające brymonidynę i tymolol. Jest to jedyny dostępny na rynku lek oczny o tym składzie. Pomimo rejestracji, nie odnotowujemy dostępności zamienników Brimoplus czy Britisan. Z naszych informacji wynika, że spadek dostępności produktu związany jest ze zmianami na poziomie dystrybucji. Lek nie jest już zamawiany do aptek bezpośrednio z hurtowni, a jedynie przez przedstawiciela. W takiej sytuacji proces dostawy może być nieco wydłużony. Ostatecznie dostępność zauważalnie spadła, co jest ciekawym exemplum regulacji rynkowych, mogących mieć wpływ na podaż leku z punktu widzenia pacjenta.

Dormicum - obserwujemy spadek dostępności dawki 7,5 mg po 10 tabletek. Utrzymuje się dostępność Dormicum w dawce 15 mg, jednak opakowanie to aż 100 tabletek, a linia podziału na tabletce ułatwia tylko jej przełamanie w celu łatwiejszego połknięcia, a nie podział na równe dawki. Lek zawiera midazolam, preparat może być stosowany w krótkotrwałym leczeniu bezsenności i w przygotowaniu do zabiegów jako produkt wyciszający. W ostatnim czasie na listę leków zagrożonych brakiem dostępności trafiły leki w postaci iniekcji z tym składnikiem czynnym (czytaj więcej: Jakich leków może zabraknąć w Polsce (grudzień 2020)?)

Nodisen – to stosunkowo nowy lek stosowany w łagodzeniu przejściowych zaburzeń snu. Zawiera chlorowodorek difenhydraminy, który zaliczany jest do leków przeciwhistaminowych wywołujących senność. Obecnie dostępna w hurtowniach partia leku Nodisen 50 mg po 8 tabletek ma termin ważności do kwietnia 2021 roku. Nieco lepiej dostępne jest opakowanie po 16 tabletek, które z kolei jest ważne do sierpnia 2021 r. Relatywnie krótka data ważności jest najprawdopodobniej przyczyną, dla której apteki nie decydują się na zamawianie tego leku na swoje stany magazynowe, a hurtownia nie oferuje produktów z dłuższym terminem. Z punktu widzenia pacjenta dostępność leku "od ręki" istotnie z tej przyczyny maleje.

Pridinol Alvogen – zawiera chlorowodorek prydynolu – substancję stosowaną we wszystkich postaciach parkinsonizmu.

Salofalk – tabletki w dawce 500 mg, to lek z mesalazyną stosowaną we wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego oraz w chorobie Leśniowskiego-Crohna.

Viregyt K – preparat zawiera chlorowodorek amantadyny, związek z grupy pochodnych adamantanu. Jest to substancja pobudzająca przekaźnictwo dopaminergiczne – ten efekt jest wykorzystywany w łagodzeniu objawów choroby Parkinsona. Lek ponadto ma wskazania w leczeniu grypy typu A. Nie jest jednak od dawna stosowana w tym wskazaniu, ponieważ większość szczepów grypy jest na nią oporna. Ponadto pojawiły się skuteczniejsze leki przeciwgrypowe takie jak oseltamiwir czy zanamiwir.

Viru-POS – maść do oczu z acyklowirem. Wskazaniem do stosowania preparatu jest zapalenie rogówki wywołane wirusem opryszczki zwykłej. Lek dostarczany jest z Niemiec, planowana data dostawy to styczeń-luty 2021 roku.

Poprzednia lista

Z poprzedniej listy (czytaj więcej: Leki, które zniknęły z aptek: październik 2020) usunęliśmy 7 rekordów.

W widoczny sposób poprawiła się podać leku Anticol, stosowanego w chorobie alkoholowej, leku Oprymea podawanego w chorobie Parkinsona, Peritolu ze wskazaniami w chorobach alergicznych i przy jadłowstręcie psychicznym oraz długo wyczekiwanej szczepionki przeciwko pneumokokom Prevenar 13

Zdecydowaliśmy się także na wykreślenie produktu Noctofer, ponieważ jak informuje producent, lek nie jest obecnie produkowany i nie jest znana data powrotu produktu do aptek. Podobne informacje mamy dla preparatu Solcoseryl żel do oczu - produkcja leku została wstrzymana do końca 2021 roku. Wydaje się, że w takich przypadkach lekarze raczej zaprzestaną przepisywania tych leków, a co za tym idzie - nie będą one poszukiwane przez chorych, którym zostaną zlecone inne produkty.

Nie poprawiła się istotnie dostępność leku Oxycardil 180 - lek miał się pojawić ponownie w aptekach w grudniu, jednak nic na razie nie wskazuje na poprawę sytuacji. W miarę dobrze dostępny (ok. 27%) jest natomiast produkt leczniczy Dilzem 180 Retard. Właściwości farmakokinetyczne obu leków są analogiczne.

Lista braków z października 2020 z naniesionymi zmianami w grudniu

Źródło: GdziePoLek

Jakich leków brakuje w aptekach, a nie znalazły się na naszej liście?

Zaobserwowaliśmy spadki dostępności kilku preparatów oraz odnotowaliśmy zapytania o nie ze strony pacjentów. Są one na tyle istotne, że piszemy o nich poniżej, jednak nie trafiły one na naszą listę braków ze względu na przyjętą metodykę.

Producent przeciwcukrzycowego preparatu Synjardy 12,5mg/1000 mg po 60 tabletek poinformował, że lek nie będzie już produkowany. Produkt w tej dawce będzie sprzedawany do wyczerpania zapasów. W aptekach dostępne jest nowe opakowanie leku Synjardy 5mg/1000 mg 60 tabl.

Z dniem 30 czerwca 2020 roku nastąpiło stałe wstrzymanie obrotu produktem Undestor Testocaps, zawierające go hormon stosowany w testosteronowej terapii zastępczej.

Brakuje leków przeciwlękowych Xanax i Xanax XR. Nastąpiła zmiana podmiotu odpowiedzialnego, teraz za lek odpowiedzialna jest firma Upjohn. Zgodnie z deklaracją od producenta, preparaty te powoli wracają na rynek.

Prawa autorskie

Dozwolone kopiowanie ilustracji autorstwa GdziePoLek na własną stronę, pod warunkiem umieszczenia aktywnego linku do źródła. Kopiowanie całości lub większości tekstu nie jest dozwolone.

Wyślij mi powiadomienie email o każdym nowym artykule

@

Nie będą wysyłane inne maile. Polityka Prywatności.

Leki, które zniknęły z aptek: październik 2020

Utrzymuje się pozytywny trend dobrej dostępności leków na receptę, a lista braków skróciła się do 18 pozycji. Nie uwzględnia ona jednak produktów sezonowych, a do tych zaliczają się najbardziej obecnie poszukiwane szczepionki przeciwko grypie. Znalazła się na niej natomiast szczepionka przeciwko pneumokokom, która w warunkach zagrożenia koronawirusem jest również rekordowo popularna. Dobrą wiadomością jest, że dzięki importowi interwencyjnemu z raportu zniknął preparat na nadciśnienie Nitrendypina Egis, który był najważniejszym z deficytów w sierpniu.

Leki, które zniknęły z aptek: czerwiec 2020

Kolejna edycja raportu o brakach leków, przypadająca na okres luzowania restrykcji po pierwszej fali epidemii, przynosi kontynuację pozytywnego trendu. Mimo obaw o wpływ utrudnień gospodarczych i logistycznych na dostępność leków, ogólna liczba brakujących preparatów jest znowu mniejsza. Poprawa dotyczy też deficytów stosowanych przez duże grupy pacjentów, takich jak leki dla chorych na tarczycę czy cukrzycę.

Leki, które zniknęły z aptek: kwiecień 2020

Co działo się z dostępnością leków w czasie, gdy od miesiąca stała produkcja w Chinach, a epidemia w Polsce właśnie się rozpoczynała? Można było spodziewać się sporych problemów, a tymczasem... lista braków skróciła się. Jej głównym bohaterem pozostają Euthyrox N oraz systemy transdermalne dla kobiet w okresie menopauzy. Jednym z czynników zmniejszających problem braków są poszerzone uprawnienia farmaceutów, które zwiększają liczbę opcji umożliwiających zapewnienie pacjentowi alternatywy dla brakującego leku.

Leki, które zniknęły z aptek: luty 2020

Pierwsze sygnały widoczne już dwa miesiące temu potwierdziły się: w Polsce znowu brakuje kluczowego dla chorych na tarczycę leku Euthyrox N, a kolejne terminy dostaw preparatu z jodem nie są dotrzymywane. Znikają też kolejne leki dla pacjentów z chorobą Parkinsona. Z dobrych wieści, zmniejszyły się problemy chorych na cukrzycę dzięki lepszej dostępności metforminy, a długość całej listy braków nieznacznie zmalała. Na horyzoncie rysuje się jednak kolejna odsłona kryzysu lekowego z powodu zatrzymania produkcji i transportu w Chinach.

Koronawirus - kiedy będzie lek i szczepionka?

Mimo że choroba wywoływana przez koronawirusa SARS-CoV-2 (2019-nCoV) ma ciężki przebieg tylko u 15-20% zarażonych, a jej śmiertelność wynosi niecałe 3%, w walkę z nią zaangażowanych jest wiele firm farmaceutycznych i ośrodków badawczych, które niestrudzenie pracują nad wynalezieniem skutecznego leku i szczepionki na COVID-19.