Jak skutecznie rzucić palenie?

Pożegnanie nałogu palenia staje się coraz popularniejsze i coraz więcej osób ma świadomość negatywnych skutków uzależnienia od nikotyny. Istnieje wiele metod, które mogą pomóc w walce z chęcią zapalenia papierosa, na przykład dostępne bez recepty preparaty z nikotyną. A może do rzucenia palenia wystarczy jedynie silna wola?

Dlaczego warto rzucić palenie?

Dla zdrowia

Wszyscy wiemy, że papierosy poważnie szkodzą – jednak często wolimy o tym nie myśleć i wypierać ze świadomości drastyczne obrazy na paczkach papierosów. Warto więc skupić się na tym, co można zyskać, rzucając palenie – powrót organizmu do zdrowia.

Do obniżenia ciśnienia i uspokojenia rytmu serca dochodzi już w pierwszej godzinie od wypalenia ostatniego papierosa. Po 12 godzinach organizm jest lepiej dotleniony (poziom tlenku węgla we krwi wraca do normy). Po kilku tygodniach poprawia się krążenie oraz pojemność płuc. W ciągu 1-9 miesięcy zanika kaszel i trudności z oddychaniem. Kilka lat po rzuceniu palenia spada ryzyko poważnych chorób, jak choroba niedokrwienna serca, udar czy nowotwory. Im wcześniej więc rzucimy palenie, tym więcej lat życia oszczędzamy!

Dla bliskich

Około 50% palaczy deklaruje, iż zdarzyło im się palić w pobliżu osób niepalących. Bierne palenie może mieć poważne konsekwencje zdrowotne, zwłaszcza u dzieci, które wdychając dym „z drugiej ręki” częściej zapadają na choroby dróg oddechowych (astma, alergie, infekcje). U dorosłych nie tylko czynne, ale i bierne palenie grozi rakiem płuc, chorobą niedokrwienną serca czy problemami reprodukcyjnymi.

Nie zapominajmy również o tym, iż coraz więcej osób postrzega palaczy negatywnie - przeszkadzają im miejsca czy ubrania przesiąknięte dymem.

Dla oszczędności

Warto uświadomić sobie, że koszt jednej paczki dziennie to 15-16 zł, co daje wydatek rzędu 400-500 zł miesięcznie. A gdyby tak oszczędzić te pieniądze i wydać na inne, zdrowsze przyjemności? Co do tego, iż wzrost cen papierosów jest jedną z najskuteczniejszych motywacji do rzucenia palenia, zgadzają się wszyscy - WHO (Światowa Organizacja Zdrowia), ekonomiści, a nawet sami palacze.

Dlatego, że papierosy to fałszywi przyjaciele

Allen Carr w swojej książce pt. „Prosta metoda jak skutecznie rzucić palenie” podkreśla, jak ważne jest pozbycie się błędnego myślenia, iż papierosy mają jakikolwiek korzystny wpływ na nasze życie. Faktycznie, badania naukowe pokazują, iż „pozytywne” skutki, jakie odczuwamy w związku z paleniem to jedynie złudzenia - przykładowo, uczucie uspokojenia nerwów czy zwiększonej koncentracji to w rzeczywistości tylko ulga od objawów odstawienia nikotyny, które przecież są spowodowane przez uzależnienie samo w sobie. Zresztą wystarczy zapytać siebie, czy paląc czujemy się na dłuższą metę bardziej zrelaksowani czy efektywni w pracy? Papierosy nie usuną źródła problemów, które staramy się nimi „leczyć”, a jedynie pogorszą sytuację poprzez negatywny wpływ na zdrowie.

Jak rzucić palenie?

Zacząć od świadomej decyzji i woli rzucenia palenia

Bez tego nie pomogą żadne inne metody. Według WHO, istotne dla skutecznego zaprzestania palenia jest przyjęcie założeń, iż chcemy być osobami niepalącymi, że rzucenie palenia jest dla nas ważne oraz że mamy realne szanse na sukces. Warto zastanowić się, dlaczego zaczęliśmy i kontynuujemy palenie i spróbować rozwiązać problem u źródła.

Iść do specjalisty

Uzależnienie od nikotyny należy potraktować jak przewlekłą chorobę wymagającą leczenia. Z pomocą lekarza proces rzucania palenia jest o wiele skuteczniejszy, niż gdy wykonuje się go samodzielnie. Można zatem zgłosić się do lekarza rodzinnego, zwłaszcza że dobrze jest zacząć od wykonania podstawowych badań diagnostycznych (np. badanie pojemności płuc). Można również skorzystać z pomocy specjalistycznej poradni, która prowadzi terapię – takie leczenie polega na pracy z psychologiem lub terapeutą w celu analizy przyczyn nałogu i uczy, jak radzić sobie z objawami odstawienia, czy też jak zapobiec powróceniu do palenia. Poza tym, o pomoc w rzucenia palenia można zwrócić się również do farmaceuty, który na pewno doradzi najlepsze dla danego pacjenta rozwiązanie.

Skupić się na osiągnięciach

Rzucanie palenia nie jest łatwe i bardzo istotną rolę odgrywa w nim motywacja. Dlatego, by ją zwiększyć, warto wspomóc się aplikacjami, które pokazują nam np. ile już nie palimy, ile zaoszczędziliśmy, jak poprawiło się nasze zdrowie… Przykładami takich aplikacji są QuitNow! Rzuć palenie czy Smoke Free.

Zmienić zwyczaje związane z paleniem

Najlepiej starać się unikać sytuacji, które dotychczas łączyliśmy z papierosem, a gdy nie jest to możliwe - starać się odwrócić uwagę (np. papieros z poranną kawą – zmienić napój czy porę picia kawy). Gdy nadejdzie chęć zapalenia, można zagłuszyć ją poprzez aktywność fizyczną, słuchanie muzyki czy inne hobby, które sprawia nam przyjemność. Jeżeli ochota na palenie przychodzi ze stresem, najlepiej poszukać innych metod na jego rozładowanie - piłka antystresowa, ćwiczenia, głębokie oddechy, a nawet wizyta u psychologa.

Zmienić nastawienie do papierosów

„Nie mogę zapalić” przychodzi z początku jako negatywna myśl. Pomóc może zmiana perspektywy. Warto skojarzyć niepalenie z czymś pozytywnym, w sytuacji ochoty na papierosa przywołać myśli o powrocie do zdrowia, oszczędzeniu pieniędzy czy wolności od nałogu.

Poprosić o pomoc rodzinę i przyjaciół

Wsparcie i empatia bliskich pomaga wytrwać w decyzji. Dobrze jest też znaleźć kogoś do wspólnego rzucenia palenia.

Skupić się na diecie i nawodnieniu

Rzucenie palenia może się wiązać ze wzrostem apetytu (czy raczej powrotem do normy obniżonego przez papierosy metabolizmu) lub też chęcią zastąpienia papierosów jedzeniem. Czy da się rzucić palenie i nie przytyć? Jak najbardziej. WHO zaleca, by zjadać zdrowe przekąski – warzywa i owoce oraz pić wodę. Nawodnienie organizmu przyniesie również ulgę w „kaszlu palacza”, który może utrzymywać się jeszcze kilka miesięcy po zaprzestaniu palenia. Warto również unikać „zajadania” ochoty na papierosa – lepiej zastosować inną metodę odwrócenia uwagi.

Nie poddawać się

Nikotyna jest substancją fizycznie uzależniającą. Jeżeli chwilowo przegramy walkę z objawami jej odstawienia i mimo wszystko zapalimy papierosa, nie należy się zniechęcać, tylko próbować dalej. Być może należy zmienić metodę rzucania palenia lub połączyć kilka. Warto pamiętać, że każda próba zerwania z nałogiem to krok w dobrą stronę!

Jeśli trzeba - zastosować leki

Wiele osób zadaje sobie pytanie, jak rzucić palenie „bez wspomagaczy”, jednak czasami ciężko dać sobie radę z fizycznymi objawami odstawienia nikotyny. W tym przypadku zastosować można nikotynową terapię zastępczą lub leki na receptę. Niezależnie od rodzaju stosowanego preparatu, bardzo ważne jest dawkowanie go zgodnie z instrukcją. Warto pamiętać, że nie chodzi o to, by papierosy czymś zastąpić. Ostatecznym celem jest uwolnienie się od nałogu. Zażywany preparat ma więc załagodzić najgorsze objawy odstawienia nikotyny i po pewnym czasie nie być już potrzebny.

Nikotynowa Terapia Zastępcza (NTZ) - leki z nikotyną dostępne bez recepty

Ten typ terapii polega na przyjmowaniu nikotyny, ale bez toksycznych składników obecnych w dymie papierosowym (np. substancje smoliste, tlenek węgla). Do organizmu dostarczana jest substancja, od której osoba jest uzależniona, lecz w dawce niższej niż zawarta w papierosie i stopniowo zmniejszanej. Zadaniem środków NTZ jest więc łagodzenie objawów głodu nikotynowego oraz zmniejszenie zapotrzebowania na nikotynę. Formę jej przyjmowania wybiera się według indywidualnych preferencji. Osoby, które cierpią na choroby serca (np. dławica piersiowa) czy układu krążenia (np. nadciśnienie), cukrzycę, choroby wątroby, nadczynność tarczycy, zapalenie przełyku lub żołądka (włącznie z chorobą wrzodową) powinny skonsultować się z lekarzem przed zastosowaniem preparatów z nikotyną.

Forma NTZDostępne wariantySposób użyciaCechyPrzykłady produktów
Plastry z nikotynąWyróżnia się plastry dziennie, dostarczające nikotynę do organizmu przez 16 godzin (odkleja się je przed snem) oraz całodobowe, działające 24 godziny.Plaster przykleja się na czystą, nieowłosioną skórę. Dawkę początkową dobrać należy według liczby wypalanych dziennie papierosów, a z czasem jest ona zmniejszana. Dozwolone jest stosowanie plastrów razem z innymi postaciami NTZ np. gumami do żucia. dyskretne, długi czas działania, zmniejszone ryzyko działań ubocznychNiquitin Przezroczysty, Nicorette Semi Transparent Patch, Nicorette Invisipatch
Gumy do żucia z nikotynąDostępne w różnych smakach, w dawce 2 mg (dla osób wypalających mniej niż 20 papierosów dziennie) i 4 mg (więcej niż 20 papierosów dziennie).Po gumę sięga się w momencie poczucia potrzeby zapalenia papierosa. Gumę żuje się przez chwilę, aż do poczucia w ustach mrowienia („pieprznego smaku”) - w tym momencie należy przerwać żucie i potrzymać gumę przy policzku. Powyższe czynności powtarza się przez 30 minut. forma łatwa w użyciu, dodatkowo odwraca uwagę od palenia poprzez zajęcie ustNicorette Classic Gum, Nicorette FreshFruit Gum
Tabletki lub pastylki do ssania z nikotynąDostępne w dawkach 1,5 lub 2 mg oraz 4 mg (podobnie jak w przypadku gum do żucia, dawkę dobiera się w zależności od stopnia uzależnienia).Stosuje się, gdy nadchodzi ochota na papierosa. Pastylkę umieszcza się w ustach i co pewien czas przemieszcza się ją językiem z jednej strony jamy ustnej na drugą, do czasu całkowitego rozpuszczenia – nie żując ani nie rozgryzając. Tabletek tych nie należy również połykać. Przez cały okres odzwyczajania się od palenia należy stosować tą samą dawkę, stopniowo zmniejszając częstość przyjmowania leku. 3 miesiące stosowania tabletek do ssania pozwalają na odzwyczajenie się od papierosówNiquitin Mini, Niquitin pastylki do ssania, Nicorette Coolmint
Spray (aerozol) do ust z nikotynąAerozol zawiera 1 mg nikotyny na dawkę, dostępne są różne smaki.W momencie pojawienia się chęci zapalenia papierosa należy rozpylić w ustach 1-2 dawki aerozolu i powstrzymać się od przełykania śliny przez kilka sekund. Stopniowo zmniejszając dawkę, powinno się przyjmować preparat przez 3 miesiące, a maksymalnie do pół roku. najszybsza metoda podania nikotyny do organizmuNicorette Spray, Nicorette Cool Berry

Leki bez recepty niezawierające nikotyny

Działanie leków z cytyzyną (np. Tabex, Desmoxan) polega na naśladowaniu efektów wywoływanych przez nikotynę, przez powinowactwo do tych samych receptorów. Dzięki tym właściwościom łagodzą objawy odstawienia papierosów. Leczenie trwa 25 dni i z czasem liczbę przyjmowanych tabletek należy zmniejszać zgodnie ze schematem. Po 5 dniu kuracji bezwzględnie nie należy sięgać po papierosa - w przeciwnym razie leczenie będzie nieefektywne. Dla skuteczności leczenia istotne jest również, by przyjąć całe opakowanie leku - nie ma sensu np. usiłować kupić tylko jeden „listek”. Podczas stosowania preparatu nie należy pić alkoholu.

Leki na receptę na rzucenie palenia

Używane są jedynie w przypadku negatywnej odpowiedzi na leki dostępne bez recepty lub braku możliwości ich zastosowania, np.:

  • bupropion (np. Zyban) - antydepresant, łagodzi objawy zespołu odstawienia nikotyny oraz zmniejsza chęć zapalenia papierosa; pierwszy dzień bez papierosa przypada w 2 tygodniu terapii, którą należy kontynuować przez minimum 7 tygodni zgodnie z zaleceniami lekarza;
  • wareniklina (np. Champix) - wiąże się z receptorami nikotynowymi w mózgu, co powoduje zmniejszenie chęci zapalenia papierosa, objawów odstawiennych oraz przyjemności związanej z paleniem; pierwszy dzień bez papierosa przypada po 1-2 tygodniach od rozpoczęcia terapii, która trwa 12 tygodni zgodnie z zaleceniami lekarza (może zostać później przedłużona do 12 miesięcy).

Która metoda rzucenia palenia jest najskuteczniejsza?

Zerwanie z nałogiem nikotynowym to niełatwy i często długotrwały proces, który u każdego przebiega inaczej. Statystki pokazują, iż szanse na porzucenie papierosów na dobre wzrastają, jeśli połączy się kilka różnych metod, a szczególnie, jeżeli korzysta się ze wsparcia lekarza. Faktycznie, według badaczy z Wydziału Lekarskiego i Nauk o Zdrowiu UJK, rzucenie palenia wymaga nie tylko świadomej decyzji i silnej woli, ale również odpowiedniej wiedzy i wsparcia. Jeżeli więc potrzebujesz pomocy w walce z nałogiem tytoniowym, farmaceuci z zespołu GdziePoLek chętnie udzielą Ci dodatkowych informacji.

Żródła

  • Przewodnik WHO jak rzucić palenie - A guide for tobacco users to quit. Genewa, World Health Organization, 2014.
  • Podsumowanie danych dotyczących skuteczności interwencji w zakresie rzucania palenia, WHO, 2011.
  • Wadgave U, Nagesh L. Nicotine replacement therapy: an overview. Int J Health Sci 2016; 10:425–435.
  • Szpringer M., Makowska A., Olędzka M.: Uzależnienie od nikotyny i ocena skuteczności rzucania palenia u dorosłych. Medycyna Środowiskowa – Environmental Medicine, 2016; 19(1): 49.
  • Jarvis MJ. Why people smoke. BMJ 2004; 328:277–9.
  • Ciecierski CC, Cherukupalli R, Weresa MA. The Economics of Tobacco and Tobacco Taxation in Poland. Paris: International Union Against Tuberculosis and Lung Disease; 2011.
  • Carr Allen. Prosta metoda jak skutecznie rzucić palenie. Wydawnictwo Betters, 2007.

Polub nasz profil na Facebooku:


redaktor: Agnieszka Soroko, mgr farm.
ostatnia zmiana: 30.06.2019 20:54:55

Dokładamy wszelkich starań, aby nasz artykuł jak najlepiej oddawał dostępne informacje, ale nie można go traktować jako konsultacji farmaceutycznej. Przed zażyciem leku należy przeczytać ulotkę, a w przypadku pytań skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą. Wszystkie podane w artykule nazwy produktów są przykładowe i nie stanowią żadnej formy reklamy. Wszystkie prawa autorskie do artykułu są zastrzeżone przez GdziePoLek sp. z o.o.

Powiązane artykuły

Rzucanie palenia

W aptekach dostępne są różnorodne preparaty ułatwiające rzucenie palenia. Pacjent, który zdecydował się na zerwanie z nałogiem, ma do dyspozycji zarówno leki dostępne bez recepty, jak i leki wydawane jedynie na receptę. Czym jest nikotynowa terapia zastępcza? Jak rzucić palenie?

Skonsultuj się z lekarzem on-line

Potrzebujesz recepty? Odczuwasz niepokojące objawy? Teraz możesz odbyć konsultację z lekarzem nie wychodząc z domu.

Tylko 59,00 zł za konsultację z lekarzem ogólnym. A także 25 innych specjalizacji.

Umów telekonsultację

Najnowsze pytania

Czy przy Desmoxanie można stosować syrop na suchy kaszel?
Witam. Czy mogę stosowac desmoxan z syropem na kaszel suchy. Od 4 dni meczy mnie kaszel
odpowiada Angelika Talar-Śpionek

Na Twoje pytania w temacie jak skutecznie rzucić palenie? odpowiadają nasi farmaceuci, lekarze i inni eksperci.

Twój adres IP i wybrana lokalizacja zostaną zapisane. Polityka Prywatności.

Produkty

Poniżej produkty przypisane do tego tematu1.

1 przypisania produktów do tematów dokonuje redakcja, w skład której wchodzą farmaceuci. Producenci nie mają wpływu na skład lub kolejność listy. Jeśli widzisz, że na liście brakuje produktu, skontaktuj się z nami.