Metamizol (metamizole)

Metamizol jest lekiem przeciwbólowym stosowanym powszechnie w medycynie. Poza tym substancja posiada również właściwości przeciwgorączkowe. W lecznictwie wykorzystywana jest w postaci soli – metamizolu sodu lub metamizolu magnezu.

Preparaty z metamizolem dostępne są w aptece zarówno bez recepty oraz na receptę. Produkty dostępne bez recepty występują głównie w postaci tabletek (np. Pyralgina, Gardan, Vemonis Femi), natomiast leki dostępne na receptę, w postaci kropli (np. Pyralgin), iniekcji (np. Pyralgin, Spasmalgon) oraz jako surowiec farmaceutyczny do wykonywania leków w aptece (np. Metamizol Sodowy).

Spis treści

Jakie właściwości posiada metamizol?

W jakich chorobach stosowany jest metamizol?

Czy metamizol należy do niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ)?

Jakie są przeciwwskazania do stosowania metamizolu?

Czy metamizol można stosować w ciąży?

Czy metamizol można stosować podczas karmienia piersią (podczas laktacji)?

Jakie działania niepożądane mogą wystąpić po zastosowaniu metamizolu?

Czy metamizol można podać psu?

Źródła

Jakie właściwości posiada metamizol?

Metamizol wykazuje silne działanie przeciwbólowe, którego mechanizm związany jest z hamowaniem aktywności cyklookygenazy, ponadto działa przeciwgorączkowo, dodatkowo wykazuje słabe działanie rozkurczowe.

W jakich chorobach stosowany jest metamizol?

Metamizol wykorzystywany jest głównie w leczeniu bólu o różnym nasileniu np. bólu pooperacyjnego, nowotworowego, a także bólu zęba czy bólu głowy. Substancja stosowana jest również w leczeniu gorączki, która nie ustępuje pomimo wcześniejszego przyjmowania innych leków przeciwgorączkowych.

Czy metamizol należy do niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ)?

Metamizol nie należy do niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Mechanizm działania leku nie jest do końca poznany, jednak wiadomo, że nie jest on taki sam jak w przypadku klasycznych NLPZ (np. ibuprofenu, kwasu acetylosalicylowego, ketoprofenu). Ponadto substancja nie wywiera działania przeciwzapalnego.

Jakie są przeciwwskazania do stosowania metamizolu?

Metamizol nie powinien być stosowany u pacjentów, u których występuje nadwrażliwość na substancję czynną lub inne pochodne pirazolonu i pirazolidyny (np. aminofenazon, fenazon, propyfenazon). Ponadto nie powinny go stosować osoby z rozpoznanym zespołem astmy analgetycznej, zaburzeniami czynności szpiku kostnego, wrodzonym niedoborem dehydrogenazy glukozo-6-fosforanowej oraz ostrą porfirią wątrobową.

Czy metamizol można stosować w ciąży?

Istnieje ograniczona ilość danych odnośnie stosowania metamizolu u kobiet ciężarnych. Metamizolu nie powinno się stosować w pierwszym i drugim trymestrze ciąży, chyba, że lekarz stwierdzi inaczej. Ze względu na szkodliwy wpływ na płód, lek jest bezwzględnie przeciwwskazany w trzecim trymestrze ciąży. Produktu leczniczego nie należy przyjmować bez wiedzy lekarza prowadzącego ciążę.

Czy metamizol można stosować podczas karmienia piersią (podczas laktacji)?

Produkty metabolizmu metamizolu przenikają do mleka matki, co może wiązać się z ryzykiem dla niemowlęcia karmionego piersią. Wielokrotne przyjmowanie leku podczas karmienia piersią (podczas laktacji) jest przeciwwskazane. Po jednorazowym zastosowaniu substancji pokarm powinien być odciągany i wylewany przez 48 godzin od podania produktu leczniczego, a niemowlę karmione mlekiem zastępczym lub wcześniej odciągniętym mlekiem matki.

Jakie działania niepożądane mogą wystąpić po zastosowaniu metamizolu?

Najbardziej niebezpiecznym działaniem niepożądanym, które może wystąpić po zastosowaniu metamizolu jest agranulocytoza. Agranulocytozą określamy zmniejszenie liczby granulocytów poniżej 500/μL, co wiąże się z osłabieniem układu odpornościowego i zwiększeniem podatności na infekcje.

Po przyjęciu substancji mogą wystąpić również uszkodzenia błony śluzowej układu pokarmowego, zaburzenia żołądkowo-jelitowe, uszkodzenie wątroby oraz nerek. Podczas dożylnego podawania leku mogą pojawić się reakcje alergiczne, niedociśnienie oraz ból w miejscu podania.

Należy pamiętać, że działania niepożądane mogą, ale nie muszą pojawić się u wszystkich pacjentów.

Czy metamizol można podać psu?

Metamizol jest jednym z leków, które mogą być stosowane również w weterynarii. Substancja wykorzystywana jest w leczeniu skurczów i bólu związanych z chorobami w obrębie przewodu pokarmowego, układu moczowo-płciowego i dróg żółciowych. Metamizol może być stosowany u psa, konia, świni, a także u bydła. Pod żadnym pozorem leku nie należy podawać samodzielnie przed wcześniejszą konsultacją z lekarzem weterynarii. 

Źródła

• „Kompendium Farmakologii” pod redakcją naukową Waldemara Jańca

• https://go.drugbank.com/drugs/DB04817

• „Pharmacological characteristics of metamizole” A. Jasiecka, T. Maślanka, J.J. Jaroszewski

• Charakterystyka Produktu Leczniczego Pyralgin

• Charakterystyka weterynaryjnego produktu leczniczego Sympagesic 500 mg/ml + 4 mg/ml