242 produkty zawierające Witamina B12 (cyjanokobalamina), w tym 39 na receptę.
150 produktów można aktualnie znaleźć w aptekach.
Cyjanokobalamina, czyli forma witaminy B12 to związek z grupy kobalamin - witamin niezbędnych do prawidłowego funkcjonowania układu nerwowego, tworzenia czerwonych krwinek oraz przemiany materii. Organizm człowieka nie potrafi jej wytwarzać samodzielnie, dlatego musi być dostarczana z pożywieniem lub suplementami. Niedobór witaminy B12 może prowadzić do anemii megaloblastycznej, zaburzeń neurologicznych, pogorszenia koncentracji i przewlekłego zmęczenia.
W aptekach dostępne są różne formy witaminy B12. Preparaty bez recepty występują głównie w postaci tabletek (np. Vitaminum B12) kapsułek (np. Olimp B12 Forte Bio-Complex) lub tabletek do ssania (np. Świat Zdrowia Witamina B12 Max), często w połączeniu z innymi witaminami z grupy B. Na receptę dostępne są preparaty w formie drażetek (np. Energamma) oraz ampułek do wstrzyknięć (np. Milgamma N), stosowane przy poważnych niedoborach lub zaburzeniach wchłaniania z przewodu pokarmowego. Często stosowane są również preparaty złożone, które łączą witaminę B12 z innymi witaminami z grupy B, takimi jak B1 (tiamina) i B6 (pirydoksyna) (np. Neurovit). Na rynku pojawiają się także suplementy zawierające metylokobalaminę, czyli aktywną biologicznie formę witaminy B12, która różni się od cyjanokobalaminy sposobem wchłaniania i metabolizmu.
Czy witamina B12 występuje w jedzeniu?
Na co stosowana jest witamina B12 (cyjanokobalamina)?
Czy witamina B12 działa od razu?
Cyjanokobalamina czy metylokobalamina - którą formę wybrać?
Czy witamina B12 wchodzi w interakcje z innymi lekami i suplementami?
Jakie są najczęstsze działania niepożądane?
Czy witaminę B12 można stosować w ciąży i podczas karmienia piersią?
Witamina B12 jest niezbędna do prawidłowego tworzenia czerwonych krwinek w szpiku kostnym oraz do funkcjonowania układu nerwowego. Uczestniczy w syntezie DNA, metabolizmie białek, tłuszczów i węglowodanów. Pomaga również utrzymać prawidłowy poziom homocysteiny we krwi, co może zmniejszać ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.
Więcej o działaniu i suplementacji witaminy B12 znajdziesz w artykule: Niedobór i suplementacja witaminy B12
Witamina B12 występuje w produktach spożywczych pochodzenia zwierzęcego - głównie w mięsie, rybach, jajach i nabiale. Osoby na diecie roślinnej powinny suplementować ją regularnie, ponieważ rośliny nie zawierają kobalamin w przyswajalnej formie.
Witamina B12 jest stosowana w profilaktyce i leczeniu niedoborów tej witaminy, które mogą prowadzić do zaburzeń hematologicznych i neurologicznych. Wskazania obejmują m.in.:
anemię megaloblastyczną z niedoboru witaminy B12,
zaburzenia wchłaniania (np. po operacjach żołądka, w chorobie Leśniowskiego-Crohna, celiakii),
neuropatie obwodowe i bóle nerwowe,
przewlekłe zmęczenie, osłabienie i zaburzenia koncentracji,
dietę wegańską lub wegetariańską, przy której często dochodzi do niedoboru B12,
wspomagająco w chorobach neurodegeneracyjnych i w stanach zwiększonego zapotrzebowania (ciąża, laktacja, starszy wiek).
Dawkowanie zależy od przyczyny niedoboru oraz formy preparatu. Preparaty doustne najczęściej stosuje się dawki 250-1000 µg dziennie w profilaktyce lub leczeniu łagodnych niedoborów.
Wchłanianie witaminy B12 może być zaburzone u osób z chorobami żołądka, jelit lub przy długotrwałym stosowaniu inhibitorów pompy protonowej (np. pantoprazolu) i metforminy, wtedy lekarz może zalecić stosowanie witaminy w formie iniekcji.
Poprawa samopoczucia, koncentracji i poziomu energii pojawia się zwykle po kilku dniach lub tygodniach regularnej suplementacji, w zależności od stopnia niedoboru.
Witamina B12 jest generalnie bezpieczna i dobrze tolerowana. Nie należy jednak stosować jej w przypadku:
nadwrażliwości na cyjanokobalaminę lub inne kobalaminy,
nowotworów złośliwych (zwłaszcza hematologicznych), jeśli nie zalecono inaczej,
choroby Lebera (dziedziczna neuropatia nerwu wzrokowego) - może nasilać objawy uszkodzenia nerwu wzrokowego.
Ostrożność zaleca się u osób z niewydolnością nerek, ponieważ produkty przemiany cyjanokobalaminy mogą wolniej się wydalać.
Na rynku dostępne są różne formy witaminy B12.
Cyjanokobalamina - to najczęściej stosowana forma, dobrze przebadana i stabilna. Po wchłonięciu w organizmie przekształca się w aktywne formy B12. Stosowana jest w większości leków i preparatów leczniczych.
Metylokobalamina - to forma aktywna biologicznie, gotowa do wykorzystania przez organizm. Uważana jest za lepiej przyswajalną u osób z zaburzeniami metabolicznymi (np. z mutacją genu MTHFR). Często występuje w suplementach diety lub preparatach wspomagających układ nerwowy.
Witamina B12 jest generalnie bezpieczna i dobrze tolerowana, jednak niektóre leki mogą osłabiać jej wchłanianie lub działanie:
metformina (lek przeciwcukrzycowy) - może zmniejszać wchłanianie B12 w jelitach,
inhibitory pompy protonowej (np. pantoprazol, omeprazol) oraz antagoniści receptora H₂ (np. ranitydyna) - obniżają wydzielanie kwasu żołądkowego potrzebnego do wchłaniania B12,
chloramfenikol - może osłabiać działanie witaminy na szpik kostny,
alkohol i duże dawki witaminy C - mogą utrudniać przyswajanie cyjanokobalaminy.
Nie zaleca się łączenia dużych dawek B12 z kwasem foliowym bez kontroli lekarza, ponieważ nadmiar folianów może maskować niedobór B12.
Działania niepożądane występują rzadko i zwykle mają łagodny charakter. Mogą obejmować:
reakcje alergiczne (świąd, wysypka, pokrzywka),
bóle głowy lub zawroty,
w przypadku zastrzyków - miejscowe zaczerwienienie lub ból w miejscu podania.
Przy bardzo wysokich dawkach (kilkukrotnie przekraczających zalecenia) opisywano sporadyczne przypadki trądziku lub zaczerwienienia skóry.
Witamina B12 jest bezpieczna i wskazana w ciąży oraz w okresie karmienia piersią, ponieważ wspiera rozwój układu nerwowego płodu i dziecka. Kobiety w ciąży mają zwiększone zapotrzebowanie na B12, szczególnie przy diecie bezmięsnej.
Z tego względu suplementacja witaminy B12 w ciąży powinna być dostosowana indywidualnie - najczęściej w ramach preparatów wielowitaminowych dla kobiet ciężarnych lub zgodnie z zaleceniami lekarza.
Dokładamy wszelkich starań, aby nasz artykuł jak najlepiej oddawał dostępne informacje, ale nie można go traktować jako konsultacji farmaceutycznej. Przed zażyciem leku należy przeczytać ulotkę, a w przypadku pytań skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą. Wszystkie podane w artykule nazwy produktów oraz zdjęcia są przykładowe i nie stanowią żadnej formy reklamy. Wszystkie prawa autorskie do artykułu są zastrzeżone przez GdziePoLek sp. z o.o.