Olej z wątroby rekina (selachiorum hepatis oleum)

Olej z wątroby rekina pozyskiwany jest z wątroby rekinów różnych gatunków. Jest źródłem alkilogliceroli i skwalenu - substancji, które wspomagają odporność. Może być stosowany jako wsparcie układu odpornościowego lub pomocniczo przy radioterapii i chemioterapii.

Preparaty z olejem z wątroby rekina dostępne są w aptece bez recepty: jako suplementy diety w postaci kapsułek (np. Iskial, Preventic D3, Rekinol Extra), żelków (np. Mio Bio Alaskan) lub płynu do spożycia doustnego (np. Iskial Junior w płynie, MyBestPharm My Best Protect Olej o smaku malin i ziół, Domowa Apteczka Tran z rekina o smaku malinowym), a także jako żywność specjalnego przeznaczenia medycznego w postaci kapsułek (np. BioMarine 1140, BioMarine Medical Immuno & Neuro Lipids) lub płynu do spożycia doustnego (np. BioMarine Medical Immuno & Neuro Lipids).

Spis treści

Jakie właściwości ma olej z wątroby rekina?

Czym się różni tran od oleju z wątroby rekina?

Kiedy stosuje się olej z wątroby rekina?

Jakie są skutki uboczne stosowania oleju z wątroby rekina?

Jakie są przeciwwskazania do stosowania oleju z wątroby rekina?

Z jakimi substancjami olej z wątroby rekina wchodzi w interakcje?

Czy olej z wątroby rekina można stosować w ciąży?

Czy olej z wątroby rekina można stosować podczas karmienia piersią (podczas laktacji)?

Źródła

Jakie właściwości ma olej z wątroby rekina?

Olej z wątroby rekina pozyskiwany jest z wątroby rekinów różnych gatunków, głównie: Centrophorus squamosus, Sqaulus acanthias i Cetorhinus maximus. Jest źródłem alkilogliceroli i skwalenu, którym zawdzięcza swoje właściwości. Substancje te pobudzają reakcje odpornościowe poprzez:

• zwiększenie wytwarzania przeciwciał,

• pobudzanie tworzenia leukocytów (krwinek białych),

• pobudzanie fagocytozy (procesu “trawienia” przez określone komórki odpornościowe różnego rodzaju patogenów, np. bakterii czy wirusów).

Oprócz zwiększania odporności organizmu na infekcje, olej z wątroby rekina wpływa na metabolizm lipidów i niektóre markery zapalne, dzięki czemu może mieć potencjał do wspierania również innych procesów, takich jak:

• walka z nowotworami poprzez: zmniejszanie wzrostu guza, zmniejszanie liczby przerzutów czy hamowanie powstawania nowych naczyń krwionośnych w guzie,

• łagodzenie zniszczenia tkanek związanego z radioterapią,

• neutralizowanie wolnych rodników,

• funkcjonowanie układu sercowo-naczyniowego,

• zapobieganie rozwojowi chorób metabolicznych (np. dyslipidemii),

• hematopoeza (produkcja czerwonych i białych krwinek oraz płytek krwi),

• spermatogeneza (produkcja spermy), pomagając zachować odpowiednią jakość spermy, co mogłoby zwiększyć płodność.

Wyżej wymienione właściwości oleju z wątroby rekina zostały częściowo potwierdzone w badaniach na modelach zwierzęcych, nadal jednak brakuje badań klinicznych u ludzi.

Czym się różni tran od oleju z wątroby rekina?

Mimo że te pojęcia stosowane są często zamiennie, tran i olej z wątroby rekina to dwie różne substancje. Tran to tak naprawdę koncentrat oleju z wątroby dorsza atlantyckiego lub innych ryb dorszowatych, podczas gdy olej z wątroby rekina jest pozyskiwany, jak sama nazwa wskazuje, z wątroby rekina.

Tran zawiera więcej kwasów Omega-3 oraz witamin A i D. Z kolei olej z wątroby rekina, dzięki zawartości nieobecnych w tranie alkilogliceroli i skwalenu dodatkowo wspiera aktywację komórek odpornościowych oraz walkę z bakteriami i wirusami.

Kiedy stosuje się olej z wątroby rekina?

Olej z wątroby rekina może być stosowany:

• pomocniczo w stanach obniżonej odporności,

• podczas infekcji,

• profilaktycznie w okresach podwyższonej zachorowalności na grypę i infekcje grypopodobne,

• pomocniczo przy radioterapii i chemioterapii choroby nowotworowej.

Jakie są skutki uboczne stosowania oleju z wątroby rekina?

Badania na zwierzętach nie wykazały działań niepożądanych oleju z wątroby rekina. U ludzi odnotowano jednak jeden przypadek ostrego toksycznego zapalenia wątroby, które mogło mieć związek z przyjmowaniem przez pacjentkę tej substancji. Co prawda istnieje ryzyko, że olej z wątroby rekina pogarsza sprawność wątroby, jednak aktualnie za mało danych jest dostępnych, aby móc jednoznacznie to stwierdzić.

Należy jednak pamiętać, że stosowanie jakiegokolwiek leku lub suplementu diety może spowodować wystąpienie działań niepożądanych. Jeśli podczas stosowania oleju z wątroby rekina zaobserwujesz u siebie niepokojące objawy, zgłoś to lekarzowi lub farmaceucie.

Jakie są przeciwwskazania do stosowania oleju z wątroby rekina?

Olej z wątroby rekina nie powinien być stosowany przez osoby, które:

• cierpią na nadwrażliwość na tę substancję,

• mają problemy z połykaniem (np. niemowlęta, osoby w podeszłym wieku lub osoby cierpiące na zaburzenia połykania), ze względu na ryzyko dostania się oleju do dróg oddechowych, co mogłoby prowadzić do rozwinięcia tłuszczowego zapalenia płuc.

Z jakimi substancjami olej z wątroby rekina wchodzi w interakcje?

Aktualnie dostępne dane nie wskazują żadnych substancji, z którymi olej z wątroby rekina mógłby wchodzić w interakcje. Jeśli chorujesz przewlekle lub przyjmujesz jakieś leki, przed rozpoczęciem stosowania preparatów z olejem z wątroby rekina warto skonsultować się z lekarzem lub farmaceutą.

Czy olej z wątroby rekina można stosować w ciąży?

Brak jest wystarczających informacji na temat bezpieczeństwa stosowania oleju z wątroby rekina w ciąży. Dlatego nie zaleca się stosowania tej substancji w ciąży bez konsultacji z lekarzem.

Czy olej z wątroby rekina można stosować podczas karmienia piersią (podczas laktacji)?

Brak jest wystarczających informacji na temat bezpieczeństwa stosowania oleju z wątroby rekina podczas karmienia piersią. Badania na zwierzętach wykazały, że olej z wątroby rekina przenika do mleka. Dlatego nie zaleca się stosowania tej substancji podczas laktacji bez konsultacji z lekarzem.

Źródła

1. Charakterystyka Produktu Leczniczego Ecomer

2. Ulotka Ecomer

3. https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/Shark-Liver-Oil

4. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/17684933/

5. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34146594/

6. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC2920550/

7. https://journals.sagepub.com/doi/epdf/10.1089/acm.1998.4.1-87

8. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S1665268119314516?via%3Dihub

9. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30821081/

10. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC4569110/